Yüksek Fen Kurulu (YFK), kamu ihale sözleşmelerinin uygulanmasından doğan anlaşmazlıklarda — fiyat farkı, süre uzatımı, iş artışı, yeni birim fiyat, kabul işlemleri ve gecikme cezası ihtilaflarında — mahkemeye gitmeden önce başvurulabilen teknik çözüm merciidir: yüklenici itirazını kesin kabul tamamlanıncaya kadar idareye yazılı yapar, idare 30 gün içinde dosyayı YFK’ya gönderir, Kurul en geç 60 günde karar verir ve bu karar idarece uygulanır. Mayıs 2026’da yürürlüğe giren 7579 sayılı Kanun ise bu mekanizmanın yıllardır tartışılan en kritik sorusunu çözdü: YFK kararının idarece uygulanmasından kaynaklanan davalar artık kanun hükmü gereği sözleşmenin tarafları arasında adli yargıda görülecek. Yüklenici için pratik sonuç büyük — hem hızlı ve masrafsız bir ön çözüm yolu var, hem de sonrasındaki dava rotası netleşti.
📅 Son güncelleme: 6 Temmuz 2026
Yüksek Fen Kurulu nedir, hangi anlaşmazlıklara bakar?
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı bünyesindeki Yüksek Fen Kurulu Başkanlığı, 2020 yılında 7221 sayılı Kanun’la 4735 sayılı Kanun’a eklenen Ek Madde 2 ile, kamu ihale sözleşmelerinin uygulama anlaşmazlıklarında merkezi çözüm mercii olarak yetkilendirildi. Kapsam, yüklenicinin sahada yaşadığı ihtilafların neredeyse tamamını içerir:
| Anlaşmazlık konusu | Sitemizdeki ayrıntılı rehber |
|---|---|
| Fiyat farkı ödenmesi ve hesaplanması | Fiyat farkı hesabı 2026 |
| Sürenin uzatılması | Süre uzatımı ve gecikme cezası |
| İş artışı, iş eksilişi ve yeni birim fiyat ihtilafları | İş artışı ve iş eksilişi |
| Geçici ve kesin kabul işlemleri | — |
| Gecikme halinde uygulanacak cezalar | Gecikme cezası rehberi |
İki önemli sınır var: birincisi, anlaşmazlık yargıya intikal etmiş veya Sayıştay incelemesine konu edilmişse YFK’ya başvurulamaz — yani YFK, dava öncesi bir yoldur, dava sırası değil. İkincisi, yüklenicinin itiraz penceresi kesin kabul aşaması tamamlanıncaya kadar açıktır; kesin kabulden sonra bu kapı kapanır.
7579 sayılı Kanun ne değiştirdi?
22 Mayıs 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 7579 sayılı Kanun’un 25. maddesi, 4735’in Ek 2. maddesine üç yeni fıkra ekledi:
1) Görev tartışması bitti — davalar adli yargıda: “Anlaşmazlığın çözümü için verilen bu kararın ilgili idarece uygulanmasından kaynaklı davalar sözleşmenin tarafları arasında adli yargı mercilerinde görülür.” Bu tek cümle, uygulamada yıllardır süren bir belirsizliği kapattı: YFK kararı idarece uygulandığında (örneğin karar yükleniciye fiyat farkı ödenmemesi yönündeyse) açılacak davanın idari yargıda mı adli yargıda mı görüleceği tartışmalıydı ve görev yönünden ret kararlarıyla yıllar kaybediliyordu. Artık rota kanunla belli: kamu ihale sözleşmesi özel hukuk sözleşmesi olduğundan, taraflar arasındaki bu uyuşmazlıklar adli yargıda (asliye ticaret/asliye hukuk mahkemelerinde) görülecek.
2) Kurul üyelerine sorumluluk kalkanı: YFK Başkan ve üyeleri hakkında Bankacılık Kanunu’nun 104. maddesi kıyasen uygulanacak — üyelerin görevleriyle ilgili karar süreçlerinde kişisel hukuki sorumluluk baskısı azaltılarak daha bağımsız karar vermeleri hedefleniyor.
3) Yönetmelik geliyor: Ek Madde 2’nin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın çıkaracağı yönetmelikle yeniden belirlenecek. Mevcut 2020 tarihli YFK yönetmeliği bu çerçevede güncellenecektir; başvuru yapmadan önce güncel usulün kontrol edilmesi gerekir.
YFK’ya başvuru adım adım
1) İtirazı idareye yazılı yapın — kesin kabulden önce
Başvuru doğrudan YFK’ya değil, sözleşmeyi düzenleyen idareye yapılır. İtiraz dilekçesi; anlaşmazlık konusunu, dayanak sözleşme ve şartname hükümlerini ve talebi somut biçimde içermelidir. Hakedişlere düşülen ihtirazi kayıtlar, bu itirazın delil altyapısını oluşturur — şerhsiz imzalanmış hakedişler YFK önünde de aleyhe çalışır.
2) İdare dosyayı 30 gün içinde YFK’ya gönderir
İdare, itirazı anlaşmazlık konusu işe ait bilgi ve belgelerle birlikte en geç 30 gün içinde Kurul’a iletmekle yükümlüdür. Fiyat tespiti anlaşmazlıklarında ayrıca standart formlara uygun anlaşmazlık tutanağı ve taraflarca ayrı ayrı hazırlanmış fiyat tespit tutanakları ile analizlerin eklenmesi zorunludur — formlara uymayan dosyalar sürüncemede kalır.
3) Kurul en geç 60 günde karar verir, karar idarece uygulanır
YFK, itirazı mevzuat hükümlerine göre inceleyip karara bağlar. Karar yüklenici lehineyse idare uygulamak zorundadır; aleyhineyse veya uygulanmasında ihtilaf çıkarsa, 7579 sonrası netleşen rotayla adli yargıda dava açılır.
YFK mı, doğrudan dava mı? Stratejik değerlendirme
YFK yolunun avantajları açık: masrafsızdır, tarafsız teknik bir heyet incelemesi sağlar ve 30+60 günlük takvimiyle davadan kat kat hızlıdır; lehine karar alan yüklenici çoğu zaman dava açmadan sonuca ulaşır. Dezavantajları da bilinmeli: başvuru dava zamanaşımını kendiliğinden durdurmaz — zamanaşımı süreleri YFK süreci boyunca işlemeye devam ettiğinden, süre riskine yaklaşan alacaklarda YFK ve dava takvimi birlikte planlanmalıdır. Ayrıca dava veya Sayıştay incelemesi başlamışsa YFK kapısı kapalıdır; yani sıralama hatası yolu tüketir. Sözleşmenin feshi gibi ağır senaryolarda ise süreç çok boyutludur — fesih ve tasfiye rehberimizi inceleyin. İhale süreçlerinin genel çerçevesi için ihale hukuku nedir yazımıza bakabilirsiniz; bu alan doğrudan ihale hukuku hizmet kapsamımıza girer.
Sık yapılan hatalar
- Kesin kabulü bekleyip itiraz penceresini kaçırmak: YFK’ya taşınacak itirazlar kesin kabul tamamlanmadan idareye yapılmış olmalıdır.
- Önce dava açıp sonra YFK istemek: Yargıya intikal eden anlaşmazlıkta Kurul görüş ve karar vermez; sıralama baştan kurgulanmalıdır.
- Standart formları önemsememek: Anlaşmazlık ve fiyat tespit tutanaklarının usulüne uygun düzenlenmemesi, dosyanın incelenmesini geciktirir veya engeller.
- YFK sürecinde zamanaşımını unutmak: Kurul incelemesi sürerken alacağın zamanaşımı işlemeye devam eder; gerekiyorsa dava paralel planlanmalıdır.
- Hakedişleri şerhsiz imzalayıp YFK’dan sonuç beklemek: İtiraz kaydı bulunmayan kalemlerde teknik heyeti ikna etmek de mahkemeyi ikna etmek kadar zordur.
Sıkça Sorulan Sorular
Yüksek Fen Kurulu’na kimler başvurabilir?
Sözleşmenin uygulanmasından kaynaklanan anlaşmazlıklarda hem yükleniciler hem idareler başvurabilir; şart, anlaşmazlığın yargılamaya veya Sayıştay incelemesine konu edilmemiş olmasıdır.
Başvuru doğrudan YFK’ya mı yapılır?
Hayır; yüklenici itirazını sözleşmeyi düzenleyen idareye yazılı olarak yapar, idare dosyayı en geç 30 gün içinde Kurul’a gönderir.
YFK ne kadar sürede karar verir?
Kurul, itirazları en geç 60 gün içinde inceleyip karara bağlar; karar ilgili idarece uygulanır.
YFK kararına karşı dava açılabilir mi?
Evet. 7579 sayılı Kanun’la eklenen hükme göre, kararın idarece uygulanmasından kaynaklanan davalar sözleşmenin tarafları arasında adli yargı mercilerinde görülür — görev yönünden yıllardır süren tartışma bu hükümle sona ermiştir.
YFK başvurusu zorunlu mu?
Hayır; YFK ihtiyari bir çözüm yoludur, dava şartı değildir. Yüklenici dilerse doğrudan dava yoluna da gidebilir; ancak hızı ve masrafsızlığı nedeniyle uygun dosyalarda önce YFK’nın denenmesi çoğu zaman avantajlıdır.
Hangi konular YFK kapsamına girmez?
Sözleşme öncesi aşamaya ilişkin uyuşmazlıklar (teklif değerlendirme, aşırı düşük, ihale kararı) YFK’nın değil, şikayet-itirazen şikayet mekanizmasının ve KİK’in alanıdır; YFK yalnızca sözleşme uygulama aşamasındaki anlaşmazlıklara bakar.
Hukuki Uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. YFK başvurusunun zamanlaması, belge düzeni ve dava stratejisiyle ilişkisi dosya bazında planlanmalıdır; 7579 sonrası çıkarılacak yeni yönetmelik usulde değişiklik getirebileceğinden, başvuru öncesinde güncel mevzuat kontrolü ve hukuki görüş alınması önerilir.
MSR Hukuk Kurucusu | Ankara Avukatı
İhale Hukuku · İş Hukuku · İdare ve Vergi Hukuku · Trafik ve Sigorta Hukuku
📞 0532 709 89 58 | 🌐 msrhukuk.com