Sel ve Su Baskını Zararı Kimden Alınır? Belediye, Kasko ve Konut Sigortası (2026)

Sel ve su baskınında uğranılan zarar üç yoldan karşılanabilir: kasko veya konut/işyeri sigortası, altyapıdaki eksiklik nedeniyle sorumlu olan idare (belediye, su ve kanalizasyon idaresi, DSİ, Karayolları) ve afet bölgesi ilanı hâlinde devlet yardımları. Sigorta poliçesinde sel ek teminatı varsa en hızlı yol sigortadır; sigortanın karşılamadığı kısım için idareye başvurulabilir. Konut ve işyeri zararlarında idareye karşı tam yargı davası açılır; bunun için zararı öğrenmeden itibaren 1 yıl ve her hâlde olaydan itibaren 5 yıl içinde önce idareye yazılı başvuru yapılması, cevap verilmezse 60 günün sonundan, ret hâlinde tebliğden itibaren 60 gün içinde dava açılması gerekir. Karayolunda zarar gören araçlarda ise Uyuşmazlık Mahkemesi, Karayolları Trafik Kanunu’nun 110. maddesi nedeniyle adli yargıyı görevli görmektedir. Her durumda zarar, olaydan hemen sonra fotoğraf, video, itfaiye kayıtları ve gerekirse mahkeme aracılığıyla delil tespitiyle belgelenmelidir.

📅 Son güncelleme: 16 Ekim 2026

Selde zarar gören ilk ne yapmalı?

Sel ve su baskını sonrasında atılan ilk adımlar, ileride alınacak tazminatın miktarını doğrudan belirler. Su çekildikten sonra temizlik yapılmadan, eşyalar atılmadan ve araç tamire götürülmeden önce zararın belgelenmesi gerekir. Aksi hâlde sigorta şirketi veya idare, zararın sel nedeniyle oluştuğunu ya da miktarını tartışmaya açabilir.

1. Fotoğraf ve video çekin: Su seviyesini, aracın veya eşyanın sudaki hâlini, sokaktaki ızgara ve rögarları, taşan dereyi ya da kanalı tarih ve konum bilgisi görünecek şekilde kaydedin.
2. Resmî kayıt oluşturun: İtfaiyeye, belediyeye veya su ve kanalizasyon idaresine yapılan ihbarların kaydını alın. İtfaiyenin olay yerine geldiğine ilişkin rapor veya yazı ile kolluk tutanakları güçlü delildir.
3. Sigortaya hemen ihbar edin: Kasko, konut veya işyeri poliçeniz varsa rizikoyu gecikmeksizin sigorta şirketine bildirin ve eksper atanmasını isteyin.
4. Zararı büyütmeyin: Su almış aracı çalıştırmayın; elektrik tesisatını kontrol ettirmeden enerji vermeyin. Zararın artmasına yol açan davranışlar tazminattan indirim sebebi olabilir.
5. Zararı listeleyin: Hasar gören her eşyanın, malın ve onarımın listesini çıkarın; fatura, fiş, garanti belgesi gibi alım belgelerini saklayın, onarım ve temizlik giderlerini faturalandırın.
6. Gerekirse delil tespiti isteyin: Zarar büyükse veya idarenin sorumluluğu tartışmalı görünüyorsa, sulh hukuk mahkemesinden bilirkişi eşliğinde delil tespiti istenebilir.

Delil tespiti nasıl yapılır?

Delil tespiti, dava açılmadan önce kaybolma tehlikesi olan bir durumun mahkeme eliyle kayda geçirilmesidir. Sel zararında temizlik ve onarım yapılmadan önce başvurulmalıdır. Başvuru, taşınmazın bulunduğu yerdeki sulh hukuk mahkemesine dilekçeyle yapılır; mahkeme genellikle birkaç gün içinde keşif yapar ve bilirkişi, zararın miktarını ve suyun nereden geldiğini rapora bağlar. Raporda yağmur suyu hattının çapı, ızgaraların doluluğu ve suyun izlediği yol gibi teknik tespitlerin yer alması, idarenin kusurunu ispat bakımından fotoğraflardan çok daha güçlü bir delildir. İdari yargıda görülecek davalarda da delil tespiti için sulh hukuk mahkemesine başvurulabilir ve elde edilen rapor idare mahkemesine sunulur.

Sel zararı kimden alınır?

Sel zararında tek bir muhatap yoktur. Zararın türüne, sigorta poliçesinin kapsamına ve suyun kaynağına göre birden fazla yol birlikte kullanılabilir.

Üç örnek olay

Park hâlindeki araç: Sitenin önündeki cadde üzerinde park edilmiş araç, gece yağan sağanakta tıkalı ızgaralar nedeniyle su altında kalır. Araç sahibinin genişletilmiş kaskosunda sel ek teminatı vardır. En hızlı yol kaskoya ihbardır; kasko muafiyet tutarını düşerek ödeme yapar. Araç sahibi muafiyet ve değer kaybı için ayrıca belediyeye karşı dava açabilir; araç karayolunda zarar gördüğü için bu dava adli yargıda görülür. Kasko şirketi de ödediği tutar için belediyeye rücu eder.

Bodrum kattaki daire: Kanalizasyonun yağış sırasında geri tepmesiyle bodrum kattaki kiralık daireye pis su dolar. Kiracının konut poliçesi yoktur; ev sahibinin poliçesinde ise yalnızca bina teminatı ve sel klozu vardır. Ev sahibi duvar, zemin ve tesisat zararını kendi sigortasından alır; kiracı ise yanan beyaz eşya ve mobilya için doğrudan su ve kanalizasyon idaresine başvurur ve süresinde cevap alamazsa idare mahkemesinde tam yargı davası açar.

Alt geçide giren araç: Sürücü, belediyenin uyarı levhası koyduğu ve su seviyesinin açıkça görüldüğü alt geçide aracıyla girer ve araç suda kalır. İdarenin hizmet kusuru bulunsa bile sürücünün kendi kusuru yüksek oranda hesaba katılır; tazminat önemli ölçüde indirilebilir veya tamamen reddedilebilir. Aynı alt geçitte uyarı yapılmamış, polis veya zabıta yolu kapatmamışsa sonuç farklıdır.

Sigortanın ödeme yapması idareye başvurma hakkını tamamen ortadan kaldırmaz. Sigorta şirketi ödediği tutar kadar sigortalının yerine geçerek idareye rücu edebilir; sigortalı ise muafiyet, değer kaybı veya poliçe dışında kalan zararları için doğrudan sorumlulara başvurabilir.

Kasko sel zararını karşılar mı?

Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları’na göre sel ve su baskını ile meydana gelen zararlar temel teminatın dışındadır ve ancak ek sözleşmeyle teminat altına alınabilir (A.4.5). Uygulamada genişletilmiş kasko poliçelerinin büyük kısmında bu ek teminat bulunur; ancak poliçenin “ek teminatlar” bölümünde sel ve su baskınının yazılı olup olmadığı mutlaka kontrol edilmelidir.

Sigorta şirketleri en çok “motor su çekmesi” konusunda itiraz eder. Selin doğrudan sonucu olan hasar, ek teminat bulunan poliçede kural olarak kapsamdadır; ancak su almış aracın sonradan çalıştırılması gibi zararı büyüten davranışlar Türk Ticaret Kanunu’ndaki zararı azaltma yükümlülüğü nedeniyle indirime yol açabilir. Kaskonun ödemediği veya eksik ödediği durumlarda Sigorta Tahkim Komisyonu başvurusu ve sigorta şirketinin eksik ödemesi rehberlerimize bakabilirsiniz.

Konut ve işyeri sigortası sel zararını öder mi?

Konut ve işyeri poliçeleri çoğunlukla yangın sigortası esasına dayanır. Yangın Sigortası Genel Şartları’na göre sel ve su baskını yangın dışı hâllerdendir ve ancak ek sözleşmeyle, yani poliçeye eklenen Sel veya Su Baskını Klozu ile teminata alınabilir. Bu kloz şu kaynaklardan gelen zararları kapsar:

• Yakındaki nehir, çay, dere ve kanalların taşması,
• Gelgit ve tsunami dışındaki deniz kabarmaları,
• Yağışlar nedeniyle oluşan sel veya su baskını,
• Yağış nedeniyle kanalizasyon ve fosseptik çukurlarından pis suyun geri tepmesi,
• Yeraltı sularının doğrudan verdiği zararlar.

Bodrum kat ve zemin kat işyerlerinde poliçede bodrum katlara ilişkin özel sınırlamalar veya muafiyetler bulunabilir. Poliçenin özel şartları ve klozlar birlikte okunmalıdır. Konut ve işyeri poliçelerindeki güncel değişiklikler için yangın sigortasında 2026 değişikliği yazımıza bakabilirsiniz.

Belediye sel zararından ne zaman sorumludur?

İdareler, kamu hizmetini gereği gibi yürütmemekten doğan zararlardan hizmet kusuru esasına göre sorumludur. Sel ve su baskınında idarenin sorumluluğu genellikle şu eksikliklere dayanır:

• Yağmur suyu hatlarının, ızgara ve rögarların yetersiz olması, tıkalı bırakılması veya düzenli temizlenmemesi,
• Kanalizasyon ve yağmur suyu sisteminin bölgenin yapılaşmasına göre büyütülmemesi,
• Dere yataklarının ıslah edilmemesi, dere yatağına yapılaşmaya izin verilmesi,
• Aynı noktada daha önce de su baskını yaşandığı hâlde önlem alınmaması,
• Sel sırasında müdahalenin geç veya yetersiz yapılması, uyarı yapılmaması.

İdareler savunmalarında çoğunlukla yağışın “olağanüstü” olduğunu ve mücbir sebep oluştuğunu ileri sürer. Bu savunmanın kabul edilip edilmeyeceği; yağış miktarının bölge için öngörülebilir olup olmadığına, altyapının bu yağışa uygun kurulup kurulmadığına ve bölgede daha önce benzer baskın yaşanıp yaşanmadığına göre belirlenir. Bu nedenle Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nden olay günü ve saatine ait resmî yağış verilerinin istenmesi, davanın en önemli delillerinden biridir.

İdarenin kusuru ispatlanamasa bile, belirli durumlarda kusursuz sorumluluk ve kamu külfetleri karşısında eşitlik ilkesi gereği tazminat sorumluluğu doğabilir. Buna karşılık zarar görenin kendi kusuru da hesaba katılır; örneğin uyarılara rağmen su dolu alt geçide araçla girilmesi tazminattan indirim sebebi olabilir.

Belediyeye karşı dava: idare mahkemesi mi, asliye hukuk mu?

Sel davalarında en sık yapılan usul hatası yanlış mahkemede dava açmaktır. Görevli yargı yolu, zararın nerede ve neye geldiğine göre değişebilir.

Uyuşmazlık Mahkemesi, 07.07.2025 tarihli, 2025/318 E., 2025/494 K. sayılı kararında, İstanbul Üsküdar’da seyir hâlindeki aracın yoldaki su birikintisine girmesiyle oluşan zarar için belediyeye karşı açılan davada, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 110. maddesi uyarınca adli yargının görevli olduğuna karar vermiştir. Kararda iki üye, uyuşmazlığın hizmet kusurundan doğduğu ve idari yargıda görülmesi gerektiği yönünde karşı oy kullanmıştır. Bu alanda içtihat tamamen yerleşmiş olmadığından, dava açılmadan önce olayın karayolunda mı yoksa karayolu dışında mı gerçekleştiği dikkatle değerlendirilmelidir.

Tam yargı davası süresi: 1 yıl, 5 yıl ve 60 gün kuralı

Konut ve işyeri zararlarında idareye karşı doğrudan dava açılamaz. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 13. maddesine göre idari eylemden zarar görenler önce ilgili idareye başvurmak zorundadır.

Başvuru dilekçesinde olay tarihi ve yeri, zararın kalemleri, istenen tutar ve idarenin kusurunu gösteren deliller açıkça yazılmalıdır. Birden fazla idarenin sorumluluğu ihtimali varsa (örneğin büyükşehir belediyesi, su ve kanalizasyon idaresi, ilçe belediyesi ve DSİ) başvuru hepsine yapılmalıdır; yanlış idareye başvurulması ve sürenin kaçırılması hak kaybına yol açabilir. Adli yargıda görülecek araç davalarında ise bu ön başvuru şartı yoktur; dava zamanaşımı süresi içinde açılır.

Takvim örneği: Su baskını 20 Ekim 2026’da yaşanmış, zarar aynı gün öğrenilmiştir. Malikin en geç 20 Ekim 2027’ye kadar idareye başvurması gerekir. Başvuruyu 5 Kasım 2026’da yaptığını varsayalım. İdare 60 gün içinde, yani 4 Ocak 2027’ye kadar cevap vermezse istek reddedilmiş sayılır ve dava açma süresi bu tarihten itibaren 60 gün olarak işler; son gün 5 Mart 2027’dir. İdare bu süre dolmadan, örneğin 10 Aralık 2026’da açıkça ret cevabı verip bunu tebliğ ederse, 60 günlük dava süresi ret cevabının tebliğinden başlar. Zarar görenin, cevap gelmesini beklerken süreyi kendi aleyhine uzatmaması için tarihleri baştan takvime işlemesi gerekir. İdari davalarda kanun yolları için idari davalarda istinaf ve temyiz rehberimize bakabilirsiniz.

Sel zararında hangi kalemler istenebilir?

Pert sayılan araçlarda rayiç değerin düşük belirlenmesi ve aracın kullanılamadığı süre için ikame araç gideri ayrı uyuşmazlık konularıdır; ayrıntılar için pert araç rayiç bedeli, kasko eksik ödeme ve araç mahrumiyet bedeli rehberlerimize bakabilirsiniz.

Tazminat hesap örneği

Zemin katta faaliyet gösteren bir kırtasiye dükkânının, mahalledeki yağmur suyu hattının yıllardır temizlenmemesi nedeniyle su altında kaldığını varsayalım. İşyeri sigortasında sel klozu yoktur. Zarar kalemleri şöyle belgelenir:

İdare mahkemesi, bilirkişi incelemesi sonucunda örneğin işletmecinin uyarılara rağmen malları zemine yakın raflarda tuttuğunu tespit ederse, kendi kusuru oranında indirim yapabilir. Kazanç kaybında ise yalnızca belgelenebilen net kâr dikkate alınır; ciro kaybı doğrudan tazminat olarak istenemez. Bu nedenle defter kayıtlarının ve önceki dönem gelirlerinin dosyaya eksiksiz konulması önemlidir.

İdareye karşı istenen tazminatlara idareye başvuru tarihinden itibaren faiz işletilmesi talep edilebilir. Zararın tam miktarı dava açılırken bilinemiyorsa idari yargıda İYUK m.16/4 uyarınca, bilirkişi raporundan sonra dava konusu miktar harcı ödenmek kaydıyla bir defaya mahsus artırılabilir. Adli yargıda görülen araç davalarında ise 31 Temmuz 2026’da belirsiz alacak davası (HMK m.107) kaldırıldığından, kısmi dava açılarak talebin tahkikat bitmeden bir defaya mahsus artırılması (HMK m.109) seçeneği değerlendirilmelidir.

Kiracı mı, ev sahibi mi başvurur?

Tazminatı, zarara uğrayan kişi ister. Kiralık bir dairede bina, duvar, zemin ve sabit tesisat zararı malikin; ev eşyası, beyaz eşya ve kişisel eşya zararı ise kiracının zararıdır. İşyerlerinde de bina zararı ile işletmeye ait mal, makine ve emtia zararı ayrı ayrı değerlendirilir. Sigorta poliçesinin kimin adına düzenlendiği ve hangi kıymetleri (bina, muhteviyat) kapsadığı da başvuruyu kimin yapacağını belirler.

Afet bölgesi ilanı ve vergi kolaylıkları

Sel geniş bir bölgeyi etkilemişse, 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısıyla Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun kapsamında bölge genel hayata etkili afet bölgesi ilan edilebilir. Bu durumda yıkılan veya ağır hasar gören konutlar için hak sahipliği başvurusu yapılabilir. Bu yardım, idareye karşı tazminat hakkından ayrıdır.

Vergi Usul Kanunu, su basması gibi afetleri mücbir sebep olarak kabul eder. Selden etkilenen mükellefler için beyan ve ödeme süreleri uzatılabilir; ayrıca afet nedeniyle varlığının önemli bir kısmını kaybeden mükelleflerin bazı vergi borçlarının silinmesi mümkündür. İşyeri zararı olan mükelleflerin Gelir İdaresi’nin ilgili bölge için yaptığı duyuruları takip etmesi gerekir.

Sel tazminatında en sık yapılan hatalar

• Belgelemeden temizlik yapmak: Zarar görmüş eşyanın atılması veya aracın fotoğraflanmadan tamire gönderilmesi.
• Su almış aracı çalıştırmak: Motor hasarını büyütür ve sigortadan indirim sebebi olabilir.
• Poliçeyi okumadan karar vermek: Kaskoda sel ek teminatının, konut poliçesinde sel klozunun bulunup bulunmadığını kontrol etmemek.
• Yalnızca bir idareye başvurmak: Altyapıdan hangi idarenin sorumlu olduğunu araştırmadan tek kuruma başvurmak.
• Süreyi kaçırmak: İdareye 1 yıl içinde başvurmamak veya ret sonrasındaki 60 günlük dava süresini geçirmek.
• Yanlış mahkemede dava açmak: Karayolundaki araç zararı ile ev ve işyeri zararı arasındaki görev farkını gözetmemek.

Sık Sorulan Sorular

Selde aracım zarar gördü, kaskom yok. Ne yapabilirim?

Zarar altyapı yetersizliği veya bakım eksikliğinden kaynaklanıyorsa sorumlu idareye karşı tazminat istenebilir. Araç karayolunda zarar gördüyse Uyuşmazlık Mahkemesi kararlarına göre dava adli yargıda açılır. Önce zararı fotoğraf, video ve resmî kayıtlarla belgeleyin.

Kasko sel zararını öder mi?

Poliçede sel ve su baskını ek teminatı varsa öder. Bu teminat genel şartlarda temel teminatın dışında, ek sözleşmeyle verilen bir teminattır; poliçenizin ek teminatlar bölümünü kontrol edin.

DASK sel zararını karşılar mı?

Hayır. DASK yalnızca deprem ve depremin doğrudan sonucu olan zararları karşılar. Sel zararı için konut poliçesinde sel veya su baskını klozu bulunması gerekir.

Belediyeye sel zararı için nasıl başvurulur?

Olay yeri, tarihi, zarar kalemleri ve istenen tutarı içeren yazılı bir dilekçe ile ilgili belediyeye ve varsa su ve kanalizasyon idaresine başvurulur. Dilekçeye fotoğraf, video, itfaiye kaydı, fatura ve ekspertiz raporları eklenir; başvurunun alındığına dair kayıt mutlaka saklanır.

Belediyeye başvuru süresi ne kadar?

Zararı öğrenmeden itibaren 1 yıl ve her hâlde olaydan itibaren 5 yıldır. İdare 60 gün içinde cevap vermezse istek reddedilmiş sayılır ve bu sürenin bitiminden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde dava açılmalıdır.

Belediye “olağanüstü yağış” diyerek sorumluluktan kurtulabilir mi?

Her zaman değil. Yağışın bölge için öngörülemez olup olmadığı, altyapının yeterliliği ve aynı yerde daha önce baskın yaşanıp yaşanmadığı birlikte değerlendirilir. Meteoroloji kayıtları ve bilirkişi incelemesi bu noktada belirleyicidir.

Kiracıyım, eşyalarım zarar gördü. Tazminatı kim ister?

Eşya zararını kiracı kendisi ister. Bina, duvar ve sabit tesisat zararı ise malikin zararıdır ve onun tarafından talep edilir.

Sigorta ödedi, kalan zararımı belediyeden isteyebilir miyim?

Evet. Muafiyet, değer kaybı veya poliçe kapsamı dışında kalan zararlar için sorumlu idareye başvurulabilir. Sigorta şirketi de ödediği tutar için idareye rücu edebilir.

Sonuç

Sel ve su baskını zararı; poliçede ek teminat varsa kasko veya konut-işyeri sigortasından, altyapı eksikliği varsa sorumlu idareden, afet bölgesi ilanı hâlinde ise devlet yardımlarından karşılanabilir. Konut ve işyeri zararlarında idareye önce zararı öğrenmeden itibaren 1 yıl içinde yazılı başvuru yapılmalı, ret veya 60 günlük cevapsızlık hâlinde 60 gün içinde idare mahkemesinde tam yargı davası açılmalıdır. Karayolunda zarar gören araçlarda ise Uyuşmazlık Mahkemesi adli yargıyı görevli görmektedir. Her durumda zarar, temizlik ve onarımdan önce fotoğraf, resmî kayıt ve gerekirse delil tespitiyle belgelenmeli, poliçe ve süreler gecikmeden incelenmelidir.

Araç hasarı, değer kaybı ve sigorta başvurularına ilişkin diğer rehberler için trafik kazası ve sigorta ana rehberimizdeki konu dizinine, idari davalar ve belediyeye karşı başvurular için vergi ve idare hukuku ana rehberimize bakabilirsiniz.

Hukuki Uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Sel ve su baskını zararlarında sorumlu idare, görevli mahkeme, başvuru süreleri ve sigorta teminatı olayın yerine, zararın türüne ve poliçe şartlarına göre değişir. Hak kaybı yaşamamak için sürelerin ve poliçenin olaydan sonra en kısa sürede incelenmesi önerilir.