Trafik sigortası yeni dönem kurallarına 1 Temmuz 2026’da geçti: SEDDK’nın 12 Haziran 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan tebliğiyle Zorunlu Trafik Sigortası Genel Şartları köklü biçimde değişti. En kritik yenilik değer kaybında — artık araç hasarı için sigorta şirketine başvuran hak sahibi, ayrıca dilekçe vermese bile değer kaybı talebinde de bulunmuş sayılıyor; eksper, değer kaybını hasar raporunda ayrıca hesaplıyor ve şirket bu tutarı nihai raporun ulaştığı tarihi izleyen iş günü içinde bildirmek zorunda. Ayrıca eşdeğer parça ispat yükü sigortacıya geçti, pert araçlarda “trafikten çekilmiştir” belgesi ödeme şartı oldu ve kaza yerini terk eden sürücüye rücu kuralları yeniden yazıldı. Peki bu otomatik sistemde eksperin hesapladığı değer kaybı düşükse ne olacak? İşte yeni dönemin tam haritası ve hak kaybını önleyecek adımlar.
📅 Son güncelleme: 6 Temmuz 2026
Değişiklik nereden geliyor, kimleri kapsıyor?
Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK), “Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar” tebliğini 12 Haziran 2026 tarihli ve 33278 sayılı Resmî Gazete’de yayımladı; hükümler 1 Temmuz 2026 itibarıyla yürürlüğe girdi. Yeni kurallar, bu tarihten sonra gerçekleşen kazalar ve düzenlenen poliçeler bakımından uygulanacak — yani kazanız 1 Temmuz öncesindeyse dosyanız büyük ölçüde eski rejime tabidir; hangi kuralın uygulanacağı tereddütlüyse hukuki görüş alınmalıdır.
Değer kaybında otomatik talep dönemi
Eski sistemin en büyük tuzağı buydu: kaza mağduru hasar bedelini alır, değer kaybı diye ayrı bir hakkı olduğunu çoğu zaman bilmez, bilse de ayrıca başvurması gerekirdi. Yeni sistemde üç halka birleşti:
| Aşama | Yeni kural |
|---|---|
| Başvuru | Araç hasarı için başvuran hak sahibi, ayrıca talepte bulunmasa bile değer kaybı başvurusu yapmış sayılır. |
| Tespit | Merkezi sistemden atanan sigorta eksperi, onarım bedeliyle birlikte değer kaybını da aynı raporda hesaplar. |
| Bildirim | Sigortacı, hesaplanan değer kaybı tutarını nihai eksper raporunun kendisine ulaştığı tarihi izleyen iş günü içinde yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısı (SMS, e-posta, mobil uygulama, e-Devlet) aracılığıyla bildirir. |
Değer kaybının ölçüsü de netleştirildi: aracın kaza öncesi ikinci el satış değeri ile onarım sonrası ikinci el satış değeri arasındaki fark esas alınır; eksper bu farkı belirlerken aracın markasını, modelini, yaşını, kullanım durumunu, hasar gören bölümlerini ve geçmiş hasar kayıtlarını dikkate alır.
Asıl soru: eksperin hesapladığı tutar düşükse?
Haberlerin atladığı nokta burası. Otomatik sistem, talebinizi otomatikleştirdi — tutarın doğruluğunu garanti etmedi. Değer kaybı hesabı, ikinci el piyasa değerlemesine dayanan takdiri bir işlemdir ve eksper raporundaki tutar, aracın gerçek piyasa kaybının altında kalabilir. Bu durumda haklarınız aynen sürüyor:
1) Rapora itiraz: Eksper raporuna karşı itiraz mekanizmaları işletilebilir; bağımsız değerleme ve emsal ikinci el ilanları itirazın delil altyapısını oluşturur.
2) Sigorta Tahkim Komisyonu: Şirketin bildirdiği/ödediği tutar gerçek zararın altındaysa, aradaki fark için Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurulabilir — dosyaların çoğu bu yolla mahkemeden çok daha hızlı sonuçlanıyor.
3) Dava yolu: Yüksek tutarlı ve çekişmeli dosyalarda sigorta şirketine karşı dava seçeneği ayrıca değerlendirilir.
Kritik uyarı: ödeme yapılırken imzalatılmak istenen ibraname metinlerine dikkat edin. “Tüm taleplerimden feragat ederim” tipi geniş ibralar, bakiye değer kaybı ve diğer tazminat kalemlerini kapatmaya yöneliktir — tutarı kontrol ettirmeden imzalamayın.
Parça değişiminde yeni denge: ispat yükü sigortacıda
Onarımda eşdeğer parça mı orijinal parça mı tartışması yıllardır sürüyordu. Yeni Genel Şartlar dengeyi mağdur lehine kurdu: eşdeğer parça kullanımının mümkün olduğunu ispat etme yükü sigorta şirketine ait. Şirket bunu ispatlayamıyorsa orijinal parça bedeline katlanır. Madalyonun öbür yüzü de hakkaniyetli düzenlendi: onarımda kullanılan parçalar nedeniyle araçta değer artışı oluşursa, bu fark ödenecek tazminattan düşülemez — eski uygulamadaki “yeni parça taktık, tazminattan keselim” yaklaşımı kapandı.
Pert (ağır hasarlı) araçlarda yeni şart: “trafikten çekilmiştir” belgesi
Eksper raporuyla ağır hasarlı olduğu belirlenen araçlarda sigortacının tazminat ödeyebilmesi için, aracın trafikten çekildiğini gösteren “trafikten çekilmiştir” kaşeli tescil belgesinin ibrazı zorunlu hale geldi; belge sunulmadan ödeme yapılmayacak. Pratik sonucu: pert dosyalarında tescil işlemini bekletmek, ödemeyi de bekletir. Pert bedelinin düşük hesaplanması ise ayrı bir uyuşmazlık konusudur ve yukarıdaki itiraz-tahkim yolları burada da geçerlidir.
Kaza yerini terk edene rücu: kaçan sürücü ödeyecek
Sigortacının sigortalıya rücu edebileceği haller yeniden yazıldı: sürücünün, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma veya yaralıları sağlık kuruluşuna ulaştırma gibi zorunlu haller dışında kaza yerini terk etmesi ya da kaza tespit tutanağı, alkol raporu gibi belgelerin düzenlenmesini engellemesi halinde, şirket ödediği tazminatı sigortalısından geri alabilecek. Yani kaçan sürücünün sigortası mağdura ödese bile fatura dönüp sürücüye kesilecek. Bu düzenleme, tutanak tutturmanın önemini bir kez daha artırıyor — tutanağın nasıl doldurulacağı ve kusura itiraz için kaza tespit tutanağı rehberimize bakın.
Sağlık teminatı genişledi
Yeni Genel Şartlar, bedensel zarar tarafında da mağdur lehine genişleme getirdi: trafik kazası nedeniyle yapılan tedavi giderleri ile protez organ bedelleri teminat kapsamında; SGK geri ödeme listesindeki tedavi hizmetleri SGK sorumluluğunda kalmaya devam ederken, geçici ve sürekli bakıcı giderleri ile geçici iş göremezlik kalemleri sigorta şirketi (veya ilgisine göre Güvence Hesabı) tarafından karşılanacak. Bedensel zarar kalemlerinin tamamı için yaralanmalı trafik kazası tazminatı yazımızı inceleyin; zararın poliçe limitini aştığı durumlar için poliçe limiti aşımı rehberimiz güncelliğini koruyor. Bu alan doğrudan trafik ve sigorta hukuku hizmet kapsamımıza girer.
Sık yapılan hatalar (yeni dönemde)
- “Nasılsa otomatik” deyip süreci takipsiz bırakmak: Talep otomatikleşti ama tutar pazarlığı otomatikleşmedi; bildirilen değer kaybını emsallerle karşılaştırmadan kabul etmeyin.
- İbranameyi okumadan imzalamak: Bakiye alacaklar geniş ibra metinleriyle kapatılır.
- Pert dosyasında tescil işlemini geciktirmek: “Trafikten çekilmiştir” belgesi olmadan ödeme yapılmıyor.
- Kaza yerinden ayrılmak: Artık yalnızca ceza değil, tazminatın rücu yoluyla geri alınması riski var.
- 1 Temmuz öncesi kazaya yeni kuralları uygulamaya çalışmak: Hangi rejimin geçerli olduğu kaza ve poliçe tarihine göre belirlenir; karışık dosyalarda görüş alın.
Sıkça Sorulan Sorular
Değer kaybı için artık dilekçe vermeme gerek yok mu?
1 Temmuz 2026 sonrası kazalarda hayır; araç hasarı başvurusu yapan hak sahibi değer kaybı talebinde de bulunmuş sayılır. Ancak başvuru sırasında IBAN ve iletişim bilgilerinizi eksiksiz iletmeniz, ödemenin gecikmemesi için önemlidir.
Sigorta şirketi değer kaybını ne zaman bildirmek zorunda?
Nihai eksper raporunun şirkete ulaştığı tarihi izleyen iş günü içinde; bildirim yazılı olarak veya SMS, e-posta, mobil uygulama, e-Devlet gibi kalıcı veri saklayıcısı kanallarıyla yapılabilir.
Eksperin hesapladığı değer kaybı düşükse ne yapabilirim?
Rapora itiraz edebilir, bakiye tazminat için Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurabilir veya dava açabilirsiniz. Emsal ikinci el ilanları ve bağımsız değerleme, itirazın temel delilleridir.
Kazada tamamen kusurluysam değer kaybı alabilir miyim?
Hayır; değer kaybı karşı tarafın (kusurlu aracın) trafik sigortasından, kusursuzluk oranınız ölçüsünde istenir. Kusur oranı tartışmalıysa önce kusura itiraz süreci işletilmelidir.
Pert olan aracım için değer kaybı isteyebilir miyim?
Hayır; ağır hasarlı (pert) araçlarda aracın kaza öncesi piyasa bedeli ödendiğinden ayrıca değer kaybı ödenmez. Yeni dönemde pert ödemesi için “trafikten çekilmiştir” kaşeli tescil belgesi şarttır.
Yeni kurallar eski kazama uygulanır mı?
Yeni Genel Şartlar 1 Temmuz 2026’dan itibaren geçerlidir ve kural olarak bu tarihten sonraki kazalar ile poliçelere uygulanır. Öncesindeki kazalar büyük ölçüde eski rejime tabidir.
Hukuki Uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Yeni Genel Şartların somut dosyanıza uygulanması; kaza tarihine, poliçeye, kusur durumuna ve eksper raporuna göre değişir. Tutarları kabul etmeden veya ibraname imzalamadan önce bir avukata danışmanız önerilir.
MSR Hukuk Kurucusu | Ankara Avukatı
İhale Hukuku · İş Hukuku · İdare ve Vergi Hukuku · Trafik ve Sigorta Hukuku
📞 0532 709 89 58 | 🌐 msrhukuk.com