Tarhiyat sonrası uzlaşma, mükellefin vergi/ceza ihbarnamesi tebliğ edildikten sonra belirli vergi cezaları yönünden vergi idaresiyle anlaşmasını sağlayan idari çözüm yoludur. 2026 itibarıyla vergi aslı tarhiyat sonrası uzlaşma kapsamında değildir. Uzlaşmaya esas olarak ikmalen, re’sen veya idarece tarh edilen vergilere ilişkin vergi ziyaı cezaları ile 40.000 TL’yi aşan usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezaları konu olabilir. VUK m.359 kapsamındaki kaçakçılık fiilleri nedeniyle kesilen vergi ziyaı cezaları, bu fiillere iştirak edenlere kesilen cezalar ve VUK m.370/b kapsamındaki belirli cezalar ise uzlaşma dışındadır. Tarhiyat sonrası uzlaşma talebi vergi/ceza ihbarnamesinin tebliğinden itibaren 30 gün içinde yapılmalıdır. Uzlaşma sağlanırsa tutanak kesin hâle gelir ve üzerinde uzlaşılan ceza hakkında dava açılamaz; uzlaşma sağlanamazsa vergi mahkemesinde dava yolu kullanılabilir. Bu nedenle 2026’da uzlaşma değerlendirilirken vergi aslı, ceza, dava ve VUK m.376 indirimi birbirinden ayrı hesaplanmalıdır.
📅 Son güncelleme: 28 Ağustos 2026
Tarhiyat sonrası uzlaşma nedir?
Tarhiyat sonrası uzlaşma, vergi idaresi tarafından mükellef adına tarhiyat yapılıp vergi veya ceza ihbarnamesi düzenlendikten sonra kullanılabilen idari bir uyuşmazlık çözüm yoludur.
Amaç, belirli vergi cezaları yönünden uyuşmazlığı vergi mahkemesine taşımadan vergi idaresi ile mükellef arasında anlaşmayla sonuçlandırmaktır.
Uzlaşma sonucunda;
- ceza belirli bir tutar üzerinden kesinleşebilir,
- mükellef dava sürecine girmeyebilir,
- idare tahsil edilecek tutarı kesinleştirebilir.
Ancak 2026 itibarıyla sistem eski yıllardaki uzlaşma sisteminden önemli ölçüde farklıdır.
En önemli fark;
vergi aslının artık uzlaşmaya konu edilememesidir.
2026’da tarhiyat sonrası uzlaşmada ne değişti?
7524 sayılı Kanun ile Vergi Usul Kanunundaki uzlaşma hükümleri değiştirilmiş ve değişiklikler 2 Ağustos 2024 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Bu tarihten itibaren;
vergi asılları tarhiyat öncesi ve tarhiyat sonrası uzlaşma kapsamından çıkarılmıştır.
Dolayısıyla 2026 yılında örneğin;
- kurumlar vergisi,
- gelir vergisi,
- katma değer vergisi
aslının tutarı için uzlaşma komisyonunda;
“1.000.000 TL vergi 600.000 TL olsun.”
şeklinde bir uzlaşma yapılması mümkün değildir.
Uzlaşma artık esas itibarıyla cezalar üzerinden yürümektedir.
Tarhiyat sonrası uzlaşma 2026’da hangi cezaları kapsar?
2026 itibarıyla temel kapsam şu şekildedir:
| Vergi / Ceza | Uzlaşma |
|---|---|
| Vergi aslı | Uzlaşma kapsamında değil |
| Normal vergi ziyaı cezası | Şartları varsa uzlaşmaya konu olabilir |
| 40.000 TL’yi aşan usulsüzlük cezası | Uzlaşmaya konu olabilir |
| 40.000 TL’yi aşan özel usulsüzlük cezası | Uzlaşmaya konu olabilir |
| 40.000 TL ve altındaki usulsüzlük / özel usulsüzlük | Uzlaşma kapsamında değil |
| VUK m.359 kaynaklı vergi ziyaı cezası | Uzlaşma kapsamında değil |
| VUK m.359 fiiline iştirak nedeniyle kesilen ceza | Uzlaşma kapsamında değil |
| VUK m.370/b kapsamındaki belirli ceza | Uzlaşma kapsamında değil |
Her dosyada cezanın hangi kanun maddesine dayanılarak kesildiği ayrıca kontrol edilmelidir.
Vergi aslı tarhiyat sonrası uzlaşmaya girer mi?
Hayır.
Bu, 2026 uygulamasında en önemli noktadır.
2 Ağustos 2024 tarihinden itibaren vergi aslı uzlaşma kapsamından çıkarılmıştır.
Örneğin vergi incelemesi sonucunda;
- 1.000.000 TL kurumlar vergisi,
- 1.000.000 TL vergi ziyaı cezası
kesilmiş olabilir.
Bu durumda şartları varsa;
1.000.000 TL vergi ziyaı cezası uzlaşmaya konu olabilir.
Ancak;
1.000.000 TL vergi aslı uzlaşmanın konusu değildir.
Vergi aslı bakımından ödeme veya vergi mahkemesinde dava seçenekleri ayrıca değerlendirilmelidir.
Vergi aslı uzlaşmaya girmiyorsa dava açılabilir mi?
Evet, vergi aslının hukuka aykırı olduğu düşünülüyorsa dava yolu ayrıca değerlendirilebilir.
Örneğin vergi inceleme raporunda;
- matrah yanlış hesaplanmış,
- gerçek gider reddedilmiş,
- sahte olmadığı hâlde fatura sahte kabul edilmiş,
- yanlış dönem için tarhiyat yapılmış
olabilir.
Uzlaşmanın ceza bakımından değerlendirilmesi, vergi aslının hukuka uygun olup olmadığı sorusunu ortadan kaldırmaz.
Bu nedenle 2026 sisteminde;
vergi aslı ile cezanın hukuki stratejisi ayrı ayrı kurulmalıdır.
Vergi ziyaı cezası uzlaşmaya girer mi?
Kural olarak ikmalen, re’sen veya idarece tarh edilen vergilere ilişkin vergi ziyaı cezaları şartları varsa tarhiyat sonrası uzlaşmaya konu olabilir.
Örneğin;
800.000 TL vergi aslı + 800.000 TL bir kat vergi ziyaı cezası
kesilmişse ve ceza VUK m.359 kapsamındaki bir kaçakçılık fiiline dayanmıyorsa ceza yönünden uzlaşma gündeme gelebilir.
Ancak vergi aslının kendisi uzlaşmaya girmez.
Vergi ziyaı cezası hakkında ayrıntılı bilgi için Vergi Ziyaı Cezası 2026 rehberimizi inceleyebilirsiniz.
3 kat vergi ziyaı cezası uzlaşmaya girer mi?
VUK m.359 kapsamında kaçakçılık fiilleriyle vergi ziyaına sebebiyet verilmesi hâlinde kesilen vergi ziyaı cezası uzlaşmanın kapsamı dışındadır.
Örneğin mükellef hakkında;
sahte belge kullanılması nedeniyle üç kat vergi ziyaı cezası
kesilmişse bu ceza bakımından tarhiyat sonrası uzlaşma yolu kullanılamaz.
Bu tür dosyalarda;
- vergi mahkemesi davası,
- vergi aslı ve cezanın hukuka uygunluğu,
- VUK m.359 kapsamında olası ceza soruşturması
birlikte değerlendirilmelidir.
VUK 359 kapsamındaki vergi kaçakçılığı suçları için VUK 359 Vergi Kaçakçılığı 2026 rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Sahte fatura cezasında uzlaşma olur mu?
Sahte belge düzenleme veya kullanma VUK m.359 kapsamında değerlendirilmiş ve vergi ziyaı bu fiil nedeniyle meydana gelmişse buna bağlı vergi ziyaı cezası uzlaşma kapsamı dışındadır.
Dolayısıyla;
“Üç kat cezayı uzlaşmada düşürürüz.”
şeklinde bir varsayım doğru değildir.
Öncelikle cezanın;
- VUK m.359’a dayanıp dayanmadığı,
- kaçakçılık fiilinin gerçekten oluşup oluşmadığı,
- üç kat ceza şartlarının mevcut olup olmadığı
incelenmelidir.
VUK m.359’a iştirak eden kişinin cezası uzlaşmaya girer mi?
Hayır.
Vergi Usul Kanununun Ek 1. maddesi, VUK m.359 kapsamındaki fiillere iştirak edenlere kesilen cezaları da uzlaşmanın kapsamı dışında bırakmaktadır.
Dolayısıyla asıl fail ile iştirak eden arasında ceza oranı farklılaşabilse bile;
uzlaşma yasağı bakımından iştirak eden kişi de kapsam dışındadır.
İzaha davet cezasında uzlaşma mümkün mü?
VUK m.370’in (b) fıkrası kapsamında kendisine ön tespite ilişkin yazı tebliğ edilen ve bu hükme göre ceza kesilen mükellefler bakımından söz konusu ceza tarhiyat sonrası uzlaşma kapsamı dışındadır.
Bu nedenle izaha davet sürecindeki cezanın;
- hangi bent kapsamında kesildiği,
- indirimli ceza şartlarının doğru uygulanıp uygulanmadığı
ayrıca değerlendirilmelidir.
Usulsüzlük cezasında uzlaşma sınırı 2026’da ne kadar?
2026 itibarıyla uzlaşmaya konu olabilecek usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezaları için sınır;
40.000 TL’dir.
Buna göre cezayı gerektiren fiil bazında toplam ceza;
- 40.000 TL’yi aşıyorsa uzlaşma gündeme gelebilir.
- 40.000 TL veya altındaysa uzlaşma mümkün değildir.
Sınır belirlenirken cezayı gerektiren fiil bazında kesilen toplam ceza dikkate alınır.
40.000 TL ve altındaki özel usulsüzlük cezasında ne olur?
40.000 TL ve altındaki usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezaları tarhiyat sonrası uzlaşmaya konu edilemez.
Ancak Vergi Usul Kanunu bu tutarlar için farklı bir avantaj öngörmektedir.
Bu cezalarda VUK m.376 kapsamındaki indirim oranı %50 artırımlı uygulanır.
Standart indirim oranının %50 olduğu dikkate alındığında bu uygulama şartları oluştuğunda cezada daha yüksek bir indirim sonucuna yol açabilir.
Dolayısıyla düşük tutarlı cezada;
“Uzlaşamıyorum, hiçbir indirim hakkım yok.”
sonucu çıkarılmamalıdır.
40.000 TL sınırı her cezanın ayrı ayrı tutarına mı bakılarak hesaplanır?
Kanuna göre uzlaşmaya konu edilebilecek usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarının belirlenmesinde;
cezayı gerektiren fiil bazında kesilecek toplam ceza tutarı
dikkate alınır.
Bu nedenle aynı fiilden kaynaklanan cezaların parçalanarak her birinin 40.000 TL’nin altında gösterilmesiyle uzlaşma sınırı aşılamaz.
Somut ceza ihbarnamesindeki fiil ve ceza kalemleri birlikte incelenmelidir.
VUK 153/A kapsamında teminat vermemekten kesilen ceza uzlaşmaya girer mi?
Hayır.
VUK m.153/A’nın üçüncü ve müteakip fıkraları uyarınca istenilen teminatın süresinde verilmemesi veya tamamlanmaması nedeniyle kesilen özel usulsüzlük cezası bakımından;
- VUK m.376 ceza indirimi ve
- uzlaşma hükümleri
uygulanmaz.
Bu nedenle teminat kaynaklı özel usulsüzlük cezası, sıradan özel usulsüzlük cezasından farklı değerlendirilmelidir.
Tarhiyat sonrası uzlaşma talebi kaç gün içinde yapılır?
Tarhiyat sonrası uzlaşma talebi;
vergi/ceza ihbarnamesinin tebliğinden itibaren 30 gün içinde
yapılmalıdır.
Örneğin ceza ihbarnamesi 5 Eylül 2026 tarihinde usulüne uygun tebliğ edilmişse süre tebliğ tarihini izleyen günden itibaren hesaplanır.
E-Tebligat söz konusuysa önce hukuki tebliğ tarihi doğru belirlenmelidir.
Vergi davası ve başvuru sürelerinin hesabı için Vergi Davası Açma Süresi 2026 yazımızı inceleyebilirsiniz.
E-Tebligatta uzlaşma için 30 gün ne zaman başlar?
Vergi/ceza ihbarnamesi elektronik olarak tebliğ edilmişse öncelikle VUK m.107/A uyarınca hukuki tebliğ tarihi hesaplanmalıdır.
Elektronik tebligat;
elektronik sisteme ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda
tebliğ edilmiş sayılır.
Uzlaşma talebi için 30 günlük süre de hukuken oluşan bu tebliğ tarihine göre değerlendirilir.
E-Tebligatın geçerliliği konusunda uyuşmazlık varsa E-Tebligat Usulsüzse Vergi Davası Süresi Başlar mı? rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Tarhiyat sonrası uzlaşma talebini kim yapabilir?
Tarhiyat sonrası uzlaşma talebinde;
- mükellef,
- ceza muhatabı,
- kanuni temsilci,
- usulüne uygun yetkilendirilmiş vekil
bulunabilir.
Şirketler bakımından şirketi temsile yetkili kişinin veya vekilin yetkisi özellikle kontrol edilmelidir.
Yetkisiz kişinin yaptığı başvuru uzlaşma talebinin reddine neden olabilir.
Uzlaşma talebi nereye yapılır?
Tarhiyat sonrası uzlaşma talebi yetkili uzlaşma komisyonuna veya mükellefin bağlı bulunduğu vergi dairesine dilekçeyle yapılabilir.
Talebin;
- hangi ihbarnameye ilişkin olduğu,
- cezanın türü,
- vergilendirme dönemi,
- uzlaşma talebinin hukuki sebebi
açık biçimde belirtilmelidir.
Başvurunun 30 günlük süre içerisinde yapıldığının ispatlanabilir olması önemlidir.
Tarhiyat sonrası uzlaşma talebinde hangi sebepler ileri sürülebilir?
Vergi Usul Kanununun Ek 1. maddesinde uzlaşmanın hukuki çerçevesi gösterilmiştir.
Örneğin vergi ziyaına sebebiyet verilmesinin;
- kanun hükümlerine yeterince nüfuz edememekten,
- VUK m.369’daki yanılmadan,
- vergi hatasından,
- maddi hatadan,
- yargı kararları ile idarenin görüş farklılığından
kaynaklandığı ileri sürülebilir.
Bu nedenle uzlaşma dilekçesinin yalnız;
“Ceza yüksek, indirilmesini istiyoruz.”
şeklinde kurulması yerine uyuşmazlığın hukuki ve maddi yönü ortaya konulmalıdır.
Uzlaşma komisyonu cezayı ne kadar indirebilir?
Vergi Usul Kanununda;
“Vergi ziyaı cezası uzlaşmada mutlaka %50 düşer.”
veya;
“Komisyon en az şu kadar indirim yapmak zorundadır.”
şeklinde sabit bir indirim oranı bulunmamaktadır.
Uzlaşma komisyonu dosyanın;
- niteliğini,
- cezanın türünü,
- mükellefin ileri sürdüğü sebepleri
değerlendirerek teklif oluşturur.
Bu nedenle VUK m.376’daki kanuni indirim ile uzlaşma komisyonunun teklifi aynı şey değildir.
Uzlaşmada vergi ziyaı cezası sıfırlanabilir mi?
Uzlaşmada ceza tutarı konusunda idare ve mükellef arasında anlaşma aranır.
Ancak;
“Uzlaşmaya gidersek ceza mutlaka sıfırlanır.”
şeklinde bir beklenti doğru değildir.
Komisyon teklifinin tutarı dosyaya ve yetki kurallarına göre belirlenir.
Mükellef teklif edilen tutarı kabul etmek zorunda değildir.
Uzlaşma toplantısına katılmak zorunlu mu?
Uzlaşma talebi yapılmışsa komisyon tarafından belirlenen toplantının takip edilmesi önemlidir.
Uzlaşma davetine uyulmaması veya kanunda ve ilgili düzenlemelerde öngörülen şartların gerçekleşmemesi hâlinde;
uzlaşmanın temin edilememesi
sonucu doğabilir.
Bu durumda aynı ceza için yeniden tarhiyat sonrası uzlaşma talep edilemez.
Dolayısıyla;
“Toplantıya gitmezsek sonra tekrar tarih alırız.”
şeklindeki yaklaşım risklidir.
Uzlaşma vaki olmaması ne demektir?
Tarafların uzlaşma görüşmesi yapmasına rağmen komisyonun teklif ettiği tutarda anlaşamaması hâlinde;
uzlaşma vaki olmamış
sayılır.
Bu durumda düzenlenen tutanağa idarenin nihai teklifi yazılır.
Mükellef bu teklifi toplantı sırasında kabul etmeyebilir.
Ancak kanun mükellefe önemli bir ek imkân tanımaktadır.
Komisyonun teklifini daha sonra kabul etmek mümkün mü?
Evet.
Uzlaşmanın vaki olmadığına ilişkin tutanakta idarenin nihai teklifi yer alır.
Mükellef;
dava açma süresinin sonuna kadar
bu teklifi kabul ettiğini yazılı olarak bildirirse uzlaşma sağlanmış sayılır.
Bu nedenle toplantıda teklifin reddedilmesi her durumda geri dönülemez bir sonuç yaratmaz.
Ancak sürenin dikkatle takip edilmesi gerekir.
Uzlaşma sağlanırsa dava açılabilir mi?
Uzlaşılan ceza bakımından hayır.
VUK Ek 6’ya göre uzlaşma tutanakları kesindir.
Üzerinde uzlaşılan ve tutanakla tespit edilen hususlar hakkında;
- dava açılamaz,
- şikâyette bulunulamaz.
Bu nedenle uzlaşma tutanağı imzalanmadan önce teklif edilen tutarın ve dosyanın hukuki durumunun değerlendirilmesi önemlidir.
Uzlaşma sağlandıktan sonra fikrimi değiştirip dava açabilir miyim?
Kural olarak hayır.
Uzlaşma tutanağı imzalandığında uzlaşılan husus kesinleşir.
Mükellef sonradan;
“Dava açsaydım daha avantajlı olacakmış.”
diyerek aynı ceza hakkında normal vergi davası yoluna dönemez.
Bu nedenle uzlaşma toplantısından önce;
- vergi inceleme raporu,
- dava başarı ihtimali,
- VUK m.376 indirimi,
- uzlaşma teklifinin ekonomik sonucu
karşılaştırılmalıdır.
Vergi aslına dava açıp cezada uzlaşmak mümkün mü?
2026 sisteminde vergi aslı uzlaşma kapsamından çıkarıldığı için vergi aslı ile ceza artık hukuki olarak ayrı değerlendirilmelidir.
Örneğin mükellef;
- vergi aslının hukuka aykırı olduğunu,
- ceza yönünden ise ekonomik olarak uzlaşmanın daha avantajlı olabileceğini
düşünebilir.
Ancak aynı tarhiyatın vergi ve ceza boyutlarının birbiriyle bağlantısı bulunduğundan, dava ve uzlaşma stratejisinin dosyanın tamamı incelenerek kurulması gerekir.
Özellikle vergi aslının mahkeme kararıyla tamamen kaldırılması ihtimalinin ceza bakımından yaratacağı sonuçlar göz ardı edilmemelidir.
Uzlaşma sağlanamazsa dava açılabilir mi?
Evet.
Tarhiyat sonrası uzlaşmanın;
- vaki olmaması veya
- temin edilememesi
durumlarında şartları çerçevesinde vergi mahkemesine başvurulabilir.
Uzlaşma başvurusunda bulunulmuş olması dava hakkını tamamen ortadan kaldırmaz.
Ancak süre hesabı doğru yapılmalıdır.
Uzlaşma olmazsa dava açmak için kaç gün var?
Uzlaşma sağlanamazsa mükellef genel hükümler çerçevesinde vergi mahkemesinde dava açabilir.
Uzlaşma sonucuna ilişkin tutanağın tebliğ edildiği tarihte;
- dava açma süresi bitmişse veya
- dava açma süresinin bitmesine 15 günden az kalmışsa
dava açma süresi;
tutanağın tebliğinden itibaren 15 gün
olarak uzar.
Örneğin normal 30 günlük süreden yalnız 4 gün kalmışsa mükellef yalnız bu 4 günle sınırlı kalmaz; kanundaki şartları oluştuğunda 15 günlük süre uygulanır.
Uzlaşma talep etmeden önce dava açılmışsa ne olur?
Aynı ceza hakkında önce dava açılmış ve daha sonra süresinde uzlaşma talep edilmişse dava uzlaşma işleminin sonucu beklenmeden incelenmez.
Uzlaşma sağlanırsa uyuşmazlık uzlaşılan husus yönünden sona erer.
Uzlaşma sağlanamazsa davaya devam edilir.
Ancak 2026’da vergi aslı uzlaşma kapsamında bulunmadığından vergi aslı ile ceza bakımından sürecin ayrıca değerlendirilmesi gerekebilir.
Tarhiyat öncesi uzlaşma ile tarhiyat sonrası uzlaşma arasındaki fark nedir?
Temel fark işlemin hangi aşamasında kullanıldıklarıdır.
| Tarhiyat Öncesi Uzlaşma | Tarhiyat Sonrası Uzlaşma |
|---|---|
| Vergi incelemesi sonrasında henüz ihbarname düzenlenmeden önce | Vergi/ceza ihbarnamesi düzenlendikten sonra |
| Vergi incelemesine dayanan belirli cezalar | İkmalen, re’sen veya idarece tarhiyata ilişkin belirli cezalar |
| Vergi aslı 2026’da kapsamda değil | Vergi aslı 2026’da kapsamda değil |
| Uzlaşma sağlanamazsa sonradan tarhiyat sonrası uzlaşma kullanılamaz | İhbarname sonrası kullanılan uzlaşma yoludur |
Mükellef aynı ceza bakımından uzlaşma hakkını iki aşamada tekrar tekrar kullanamaz.
Tarhiyat öncesi uzlaşma olmadıysa tarhiyat sonrası uzlaşma istenebilir mi?
Kural olarak hayır.
Vergi incelemesi aşamasında tarhiyat öncesi uzlaşma talep edilmiş ancak;
- uzlaşma temin edilememiş veya
- uzlaşma görüşmesinde anlaşmaya varılamamışsa
ceza kesildikten sonra aynı ceza için tarhiyat sonrası uzlaşma talep edilemez.
Bu nedenle hangi uzlaşma yolunun kullanılacağı vergi incelemesi aşamasında düşünülmelidir.
Uzlaşma mı cezada indirim mi daha avantajlı?
Tek bir cevabı yoktur.
VUK m.376 kapsamında vergi ziyaı cezasında şartları sağlanan mükellef için kanuni indirim imkânı bulunmaktadır.
Uzlaşmada ise sonuç komisyonun teklifine göre ortaya çıkar.
Örneğin;
1.000.000 TL vergi ziyaı cezası
bulunduğunu varsayalım.
VUK m.376’nın şartları sağlanıyorsa indirim sonucunda ödenecek ceza belirli bir tutara iner.
Uzlaşmada ise komisyonun teklif edeceği tutar önceden kesin olarak bilinmez.
Bu nedenle;
- VUK m.376 sonucu,
- uzlaşma ihtimali,
- vergi davasının başarı ihtimali
birlikte karşılaştırılmalıdır.
Uzlaşma talep ettikten sonra VUK 376 ceza indirimi istenebilir mi?
Mükellef uzlaşma tutanağı imzalanıncaya kadar;
uzlaşma talebinden vazgeçtiğini bildirerek VUK m.376’nın uygulanmasını isteyebilir.
Ancak uzlaşma gerçekleşmiş ve tutanak imzalanmışsa üzerinde uzlaşılan ceza hakkında ayrıca VUK m.376 indirimi uygulanmaz.
Bu nedenle uzlaşma görüşmesinde teklif kabul edilmeden önce iki seçeneğin ekonomik sonucu hesaplanmalıdır.
Önce cezada indirim talep edip sonra uzlaşma istenebilir mi?
VUK m.376 hükümleri uygulanan cezalar için uzlaşma hükümleri uygulanmaz.
Dolayısıyla hangi hakkın kullanılacağı birbirinin sonuçları dikkate alınarak seçilmelidir.
Başvuru süresi içerisinde yapılacak işlemlerin niteliği ve daha önce verilmiş dilekçeler mutlaka kontrol edilmelidir.
Uzlaşmada kabul edilen ceza ne zaman ödenir?
Uzlaşılan cezanın ödeme zamanı, uzlaşma tutanağının ne zaman tebliğ edildiğine göre değişebilir.
Uzlaşma tutanağı cezanın normal ödeme zamanından önce tebliğ edilmişse ödeme kanuni süresinde yapılır.
Ödeme süresi kısmen veya tamamen geçmişse, ödeme süresi geçmiş bulunan tutarlar;
uzlaşma tutanağının tebliğinden itibaren bir ay içinde
ödenir.
Ödeme takvimi tutanak imzalandıktan sonra ayrıca kontrol edilmelidir.
Uzlaşılan ceza ödenmezse uzlaşma bozulur mu?
Uzlaşma tutanağının kesinliği ile borcun tahsil edilmesi farklı konulardır.
Uzlaşma sonucunda belirlenen ceza kesinleşir ve süresinde ödenmemesi hâlinde kamu alacağının tahsiline ilişkin hükümler uygulanabilir.
Dolayısıyla;
“Uzlaştım ama ödemezsem eski hâline döner ve dava açarım.”
şeklinde bir sonuç çıkarılmamalıdır.
Tarhiyat sonrası uzlaşmada avukat bulunabilir mi?
Mükellef usulüne uygun vekâletnameyle temsil edilebilir.
Ayrıca VUK Ek 1 kapsamında mükellef uzlaşma görüşmelerinde;
- bağlı bulunduğu meslek odasından bir temsilciyi ve
- 3568 sayılı Kanuna göre kurulan meslek odalarından bir meslek mensubunu
bulundurabilir.
Yüksek tutarlı vergi uyuşmazlıklarında uzlaşma toplantısına yalnız pazarlık görüşmesi olarak bakılmamalıdır.
Vergi inceleme raporunun hukuki ve mali yönleri önceden değerlendirilmelidir.
Uzlaşma toplantısından önce hangi belgeler incelenmeli?
Özellikle;
- vergi/ceza ihbarnamesi,
- vergi inceleme raporu,
- vergi tekniği raporu,
- inceleme tutanakları,
- ilgili dönem beyannameleri,
- matrah hesapları,
- cezanın dayandığı kanun maddesi
incelenmelidir.
Vergi inceleme raporunun hukuka aykırı olduğu dosyada uzlaşmanın avantajı ile dava ihtimali birlikte değerlendirilmelidir.
Vergi inceleme raporlarına yönelik ayrıntılı açıklamalar için Vergi İnceleme Raporuna İtiraz 2026 rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Uzlaşma mı dava mı daha mantıklı?
Dosyaya göre değişir.
Örneğin tarhiyat;
- açıkça zamanaşımına uğramış,
- yanlış mükellefe yapılmış,
- matrah hesabı ciddi biçimde hatalı,
- delilsiz varsayıma dayanıyor
olabilir.
Böyle bir dosyada yalnız cezada indirim almak amacıyla uyuşmazlığı uzlaşmayla kesinleştirmek her zaman ekonomik olarak en doğru seçenek olmayabilir.
Buna karşılık;
- dava riski yüksek,
- maddi tespitler güçlü,
- cezanın hukuki dayanağı açık
olan bazı dosyalarda uzlaşma daha öngörülebilir bir çözüm sağlayabilir.
Vergi aslı yüksekse uzlaşmanın anlamı kalır mı?
Vergi aslının uzlaşma kapsamından çıkarılması uzlaşmanın önemini azaltmış olmakla birlikte tamamen ortadan kaldırmamıştır.
Örneğin;
- 10.000.000 TL vergi aslı,
- 10.000.000 TL vergi ziyaı cezası
bulunan bir dosyada ceza yönünden elde edilecek sonuç ekonomik açıdan hâlâ çok önemli olabilir.
Ancak vergi aslı çözümlenmeden yalnız ceza yönünden uzlaşmak toplam vergi riskini ortadan kaldırmaz.
Bu nedenle toplam mali risk;
vergi + ceza + faiz
üzerinden değerlendirilmelidir.
Tarhiyat sonrası uzlaşmada en sık yapılan hatalar
- Vergi aslının hâlâ uzlaşmaya girdiğini düşünmek: 2 Ağustos 2024’ten beri vergi aslı uzlaşma kapsamı dışındadır.
- Her vergi ziyaı cezasının uzlaşmaya girdiğini düşünmek: VUK m.359 kapsamındaki cezalar uzlaşma dışındadır.
- 2026 sınırı yerine eski 23.000 TL tutarını kullanmak: 2026’da usulsüzlük ve özel usulsüzlük bakımından sınır 40.000 TL’dir.
- 40.000 TL’nin altındaki cezaya uzlaşma istemek: Bu cezalar için VUK m.376’daki artırımlı indirim sistemi değerlendirilmelidir.
- 30 günlük başvuru süresini kaçırmak: Tebliğ tarihi doğru hesaplanmalıdır.
- Tarhiyat öncesi uzlaşmadan sonra tekrar tarhiyat sonrası uzlaşma istemek: Aynı ceza için bu imkân bulunmayabilir.
- Uzlaşma tutanağını sonuçlarını hesaplamadan imzalamak: Uzlaşılan husus kesinleşir ve dava hakkı kaybedilir.
- Uzlaşma ile VUK m.376 indirimini aynı anda uygulanabilir sanmak: Uzlaşılan cezada ayrıca indirim uygulanmaz.
- Vergi aslının dava ihtimalini incelemeden cezada uzlaşmak: Vergi ve ceza birlikte stratejik olarak değerlendirilmelidir.
- VUK m.359 dosyasında uzlaşma beklemek: Sahte belge ve diğer kaçakçılık fiillerindeki cezalar bakımından kapsam kontrol edilmelidir.
Vergi/ceza ihbarnamesi geldikten sonra ne yapılmalı?
Tarhiyat sonrası uzlaşmaya karar vermeden önce dosyanın bütün seçenekleri karşılaştırılmalıdır.
Pratik olarak;
- İhbarnamenin tebliğ tarihini belirleyin.
- 30 günlük başvuru ve dava süresini hesaplayın.
- Vergi aslı ile cezayı ayrı ayrı belirleyin.
- Cezanın hangi VUK maddesine dayandığını kontrol edin.
- VUK m.359 bağlantısı bulunup bulunmadığını inceleyin.
- Usulsüzlük veya özel usulsüzlükte 40.000 TL sınırını kontrol edin.
- Vergi inceleme ve vergi tekniği raporlarını inceleyin.
- VUK m.376 ceza indiriminin ekonomik sonucunu hesaplayın.
- Tarhiyatın vergi mahkemesinde iptal edilme ihtimalini değerlendirin.
- Uzlaşma, indirim ve dava seçeneklerini toplam mali risk üzerinden karşılaştırın.
- Uzlaşma seçilecekse başvuruyu 30 günlük süre içerisinde yapın.
- Uzlaşma gerçekleşmezse dava için kalan süreyi ve 15 günlük özel uzama kuralını kontrol edin.
2026 yılında tarhiyat sonrası uzlaşmada temel soru artık yalnız;
“Vergi ve cezayı ne kadar düşürebiliriz?”
değildir.
Asıl soru;
“Vergi aslı uzlaşmaya girmediğine göre, ceza yönünden uzlaşmak mı; VUK m.376 indirimini kullanmak mı; yoksa tarhiyat ve cezaya karşı yargı yoluna gitmek mi toplam mali risk açısından daha avantajlı?”
olmalıdır.
Tarhiyat sonrası uzlaşma, vergi cezaları, vergi inceleme raporları ve vergi mahkemesi davaları hakkında ayrıntılı bilgi için İdare ve Vergi Hukuku hizmet sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Tarhiyat sonrası uzlaşma 2026’da hangi cezaları kapsar?
Normal vergi ziyaı cezaları ile 40.000 TL’yi aşan usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezaları şartları varsa uzlaşmaya konu olabilir. VUK m.359 ve bazı özel hâller kapsam dışındadır.
Vergi aslı tarhiyat sonrası uzlaşmaya girer mi?
Hayır. Vergi asılları 2 Ağustos 2024 tarihinden itibaren tarhiyat öncesi ve tarhiyat sonrası uzlaşma kapsamından çıkarılmıştır.
Vergi ziyaı cezası uzlaşmaya girer mi?
Kural olarak evet. Ancak ceza VUK m.359 kapsamındaki kaçakçılık fiillerinden kaynaklanıyorsa uzlaşma mümkün değildir.
3 kat vergi ziyaı cezasında uzlaşma olur mu?
VUK m.359 kapsamındaki kaçakçılık fiilleri nedeniyle uygulanan vergi ziyaı cezası tarhiyat sonrası uzlaşma kapsamı dışındadır.
Sahte fatura cezasında uzlaşma yapılabilir mi?
Sahte belge düzenleme veya kullanma VUK m.359 kapsamında değerlendirilmişse bu fiil nedeniyle kesilen vergi ziyaı cezasında uzlaşma mümkün değildir.
2026 uzlaşma sınırı kaç TL?
Usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarında 2026 için uzlaşma sınırı 40.000 TL’dir. Cezayı gerektiren fiil bazında toplam tutarın 40.000 TL’yi aşması gerekir.
40.000 TL’nin altındaki özel usulsüzlük cezasına ne olur?
Uzlaşma uygulanmaz. Ancak şartları varsa VUK m.376’daki indirim oranı %50 artırımlı uygulanır.
Tarhiyat sonrası uzlaşma için kaç gün süre var?
Vergi/ceza ihbarnamesinin tebliğinden itibaren 30 gün içinde uzlaşma talebinde bulunulmalıdır.
Uzlaşma sağlanırsa dava açabilir miyim?
Üzerinde uzlaşılan ve tutanakla kesinleşen ceza hakkında dava açılamaz ve şikâyet yoluna gidilemez.
Uzlaşma olmazsa dava açabilir miyim?
Evet. Uzlaşma gerçekleşmez veya temin edilemezse şartları çerçevesinde vergi mahkemesinde dava açılabilir.
Uzlaşma olmazsa dava süresi kaç gün?
Uzlaşma sonucunda tutanak tebliğ edildiğinde normal dava süresi bitmiş veya 15 günden az kalmışsa süre tutanağın tebliğinden itibaren 15 güne uzar.
Komisyonun teklifini toplantıdan sonra kabul edebilir miyim?
Uzlaşmanın vaki olmadığı durumda tutanağa yazılan nihai teklif, dava açma süresinin sonuna kadar yazılı olarak kabul edilebilir. Bu durumda uzlaşma sağlanmış sayılır.
Uzlaşma mı VUK 376 indirimi mi daha avantajlı?
Dosyaya göre değişir. VUK m.376’nın kesin indirim sonucu, uzlaşma ihtimali ve vergi mahkemesi davasının başarı olasılığı birlikte karşılaştırılmalıdır.
Tarhiyat öncesi uzlaşma yapılmadıysa tarhiyat sonrası uzlaşmaya gidilebilir mi?
Tarhiyat öncesi uzlaşma talep edilip uzlaşma temin edilememiş veya sağlanamamışsa aynı ceza için sonradan tarhiyat sonrası uzlaşma talep edilemez.
Hukuki Uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Tarhiyat sonrası uzlaşmanın kapsamı; cezanın türüne, cezanın dayandığı Vergi Usul Kanunu hükmüne, tutarına, VUK m.359 veya diğer kapsam dışı hâllerin bulunup bulunmadığına ve ihbarnamenin tebliğ tarihine göre değişebilir. Vergi asılları 2 Ağustos 2024 tarihinden itibaren uzlaşma kapsamı dışında olduğundan vergi aslı, ceza, VUK m.376 indirimi ve vergi mahkemesi davası ayrı ayrı değerlendirilmelidir.
MSR Hukuk Kurucusu | Ankara Avukatı
İhale Hukuku · İş Hukuku · İdare ve Vergi Hukuku · Trafik ve Sigorta Hukuku · Ticaret ve Şirketler Hukuku
📞 0532 709 89 58 | 🌐 msrhukuk.com