EKAP doğrudan temin işlemleri, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22. maddesinde sayılan şartlara ve alımın niteliğine uygun şekilde yürütülmelidir. 2026 yılında parasal limitler güncellenmiş; doğrudan temin dosyasının EKAP kaydı, piyasa fiyat araştırması, elektronik teklif imkânı, 10’luk sınır ve alımın bölünememesi kuralları uygulamada özellikle önem kazanmıştır.
📅 Son güncelleme: 16 Ekim 2026
EKAP doğrudan temin nedir?
Doğrudan temin, idarenin 4734 sayılı Kanun’un 22. maddesinde belirtilen hallerden birinin bulunması hâlinde, ihale usulleri uygulanmadan ihtiyaç temin etmesine imkân veren alım yöntemidir. Bu yöntem, idarenin hiçbir belge düzenlemeden veya gerekçe göstermeden istediği kişiden alım yapabileceği anlamına gelmez. İhtiyacın hukuki dayanağı, yaklaşık maliyet veya piyasa araştırması, yetkili onayı ve alım dosyasındaki kayıtlar denetlenebilir olmalıdır.
Doğrudan temin bir ihale usulü değildir. Bu nedenle her işlemde ihale komisyonu kurulması, geçici teminat alınması veya ihale ilanı yayımlanması zorunlu olmayabilir. Ancak 4734 sayılı Kanun, ilgili tebliğler, idarenin mali mevzuatı ve alımın özelliğine göre gerekli kontroller ile belgeler yine de tamamlanmalıdır.
2026 doğrudan temin limitleri
2026 yılı parasal limitleri 22 Ocak 2026 tarihli ve 33145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kamu İhale Tebliği ile güncellenmiştir. 4734 sayılı Kanun’un 22/d bendi bakımından uygulanan tutarlar aşağıdaki gibidir:
| İdare grubu | 2026 yılı 22/d limiti |
|---|---|
| Büyükşehir belediyesi sınırları içindeki idareler | 1.021.827 TL |
| Diğer idareler | 340.391 TL |
Hangi limitin uygulanacağı yalnızca alımın yapıldığı yere göre değil, idarenin kanundaki statüsüne göre de belirlenir. Bu nedenle işlem açılmadan önce güncel Kamu İhale Tebliği, idarenin niteliği ve alım konusu birlikte kontrol edilmelidir. Limitin altında kalmak, diğer hukuki şartların veya piyasa araştırmasının aranmayacağı anlamına gelmez.
4734 sayılı Kanun’un 22. maddesinde hangi haller düzenlenir?
22. madde tek bir alım türünü değil, farklı hukuki sebeplere dayanan doğrudan temin hallerini düzenler. Gerçek veya tüzel tek kaynaktan temin, teknik veya fikrî haklar nedeniyle başka tedarikçinin bulunmaması, acil ve öngörülemeyen durumlar, belirli parasal limit altındaki ihtiyaçlar ve taşınmaz alımı veya kiralanması gibi hallerin her birinde dayanak farklıdır.
Dosyada yalnızca “doğrudan temin” yazılması yeterli değildir. Hangi bent kullanılıyorsa o bendin şartları somut olayla ilişkilendirilmeli; özellikle 22/d yönünden limit, aynı nitelikteki ihtiyaçların toplamı ve alımın bölünüp bölünmediği ayrıca incelenmelidir.
EKAP’a kayıt ve 1 Ağustos 2025 sonrası uygulama
1 Ağustos 2025’ten itibaren 4734 sayılı Kanun ve istisna kapsamındaki ihale, doğrudan temin ve bunlara ilişkin sözleşme işlemlerinin elektronik kayıt düzeni genişletilmiştir. İdareler, işlem dosyasını ve gerekli bilgileri EKAP üzerinde oluşturmalı, güncellemeli ve alımın sonucunu sistemde izlenebilir hâle getirmelidir. Sadece kâğıt dosya tutulması, EKAP üzerindeki kayıt yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.
2026 yılında doğrudan temin için EKAP üzerinde duyuru ve e-fiyat teklifi ekranlarına ilişkin kılavuzlar yayımlanmıştır. Kamu İhale Kurumu ayrıca doğrudan temin tebliği ve EKAP uygulamalarına ilişkin paydaş görüşlerini toplamaktadır. Bu çalışmalar, henüz kesinleşmiş yeni bir kural anlamına gelmez; uygulama yapılırken yürürlükteki metin ve güncel EKAP kılavuzu esas alınmalıdır.
EKAP doğrudan temin süreci nasıl yürütülür? Adım adım
1. İhtiyacın ve hukuki dayanağın belirlenmesi
Önce alınacak mal, hizmet veya yapım işinin kapsamı netleştirilir. İhtiyacın 22. maddenin hangi bendine dayandığı, neden ihale usulü yerine doğrudan temin kullanıldığı ve 22/d limitinin uygulanıp uygulanmadığı yazılı olarak ortaya konur.
2. Teknik şartların ve miktarın hazırlanması
Teknik özellikler, miktar, teslim yeri, süre, garanti, bakım ve kabul kriterleri ölçülebilir biçimde yazılmalıdır. Belirli bir markayı veya kişiyi işaret eden, rekabeti gereksiz yere daraltan ifadeler ancak teknik zorunluluk varsa ve gerekçesi dosyada açıklanabiliyorsa kullanılmalıdır.
3. Piyasa fiyat araştırması
Görevlendirilen kişi veya kişiler piyasada fiyat araştırması yapar. Teklif alınan firmalar, tarih, ürün veya hizmet kapsamı, vergi dâhil veya hariç tutar, teslim koşulları ve teklifin geçerlilik süresi kayda geçirilmelidir. Her işlemde mutlaka üç teklif alınacağına dair genel bir kural varmış gibi hareket edilmemeli; ancak alınan fiyatın gerçekçi olduğunu gösterecek yeterli ve karşılaştırılabilir veri dosyada bulunmalıdır.
4. EKAP işlemlerinin oluşturulması
İdare kullanıcısı EKAP’ta doğrudan temin kaydını açar; alım türü, ihtiyaç bilgileri, teknik belgeler, yaklaşık maliyet veya piyasa araştırması ve yetki bilgilerini sisteme işler. Elektronik teklif kullanılacaksa davet edilen tedarikçilerin EKAP kayıtları ve teklif verme şartları ayrıca kontrol edilir.
5. E-fiyat teklifi veya duyuru kullanılması
Alımın niteliğine göre EKAP üzerinden duyuru yapılabilir veya tedarikçilere elektronik fiyat teklifi daveti gönderilebilir. Duyuru ya da teklif süresi bakımından güncel Doğrudan Temin Tebliği ve EKAP ekranındaki kurallar dikkate alınmalıdır. Elektronik yöntem seçilmişse sistemdeki tarih ve saat kayıtları, tekliflerin alınma şekli ve son teklif zamanı dosyaya yansıtılmalıdır.
6. Değerlendirme, onay ve satın alma
Fiyatlar yalnızca en düşük rakam üzerinden değil, teknik uygunluk, teslim süresi, garanti, toplam maliyet ve ihtiyacın karşılanması bakımından değerlendirilir. Yetkili makamın onayı alınmadan sipariş verilmemeli veya işe başlanmamalıdır. Alım sonucunda uygun tedarikçi, gerekçe ve bedel açıkça belirtilmelidir.
7. Sözleşme, teslim ve ödeme
Alımın niteliğine göre yazılı sözleşme, sipariş formu veya benzeri bağlayıcı belge düzenlenir. Süreklilik arz eden hizmetlerde, yapım işlerinde ve riskli alımlarda yazılı sözleşme tercih edilmelidir. Muayene ve kabul, teslim tutanağı, fatura, ödeme emri ve varsa garanti belgeleri dosyada saklanmalıdır.
Uygulamadan örnekler
Örnek 1 – Limitin idare statüsüne göre değişmesi: Büyükşehir belediyesi sınırları içindeki bir ilçe belediyesi, yaklaşık maliyeti 900.000 TL olan kırtasiye ihtiyacını, diğer şartları da sağlıyorsa 1.021.827 TL’lik limitin altında kaldığı için 22/d kapsamında doğrudan teminle karşılayabilir. Büyükşehir dışında kalan bir idare için aynı alım 340.391 TL’lik limiti aştığından doğrudan teminle yapılamaz; 21/f pazarlık usulü veya açık ihale gibi bir ihale usulü değerlendirilmelidir.
Örnek 2 – İhtiyacın bölünmesi: Yıllık temizlik malzemesi ihtiyacı yıl başında 1.200.000 TL olarak planlanmış bir idare, bu ihtiyacı birkaç ay arayla dört ayrı 300.000 TL’lik doğrudan temine bölerse, her bir alım limitin altında görünse bile ihtiyacı bölme yasağına aykırılık ve sorumluluk riski doğar. Buna karşılık yıl içinde önceden öngörülemeyen, birbirinden bağımsız ihtiyaçların ayrı ayrı karşılanması aynı sonucu doğurmaz.
Örnek 3 – Yetersiz piyasa araştırması: Bir idare, bilgisayar alımında yalnızca tek bir firmayla telefonla görüşmüş, fiyatı kayda geçirmemiş ve doğrudan sipariş vermiştir. Sonradan yapılan denetimde aynı ürünün piyasada belirgin şekilde daha düşük fiyatla satıldığı ortaya çıkarsa, belgesiz piyasa araştırması kamu zararı ve sorumluluk tartışmasına yol açabilir. Teklif alınan firmaların, tarihlerin ve fiyatların yazılı olarak dosyada bulunması bu riski azaltır.
10’luk sınır ve alımın bölünmemesi
4734 sayılı Kanun’un 62/ı bendinde, 21/f ve 22/d kapsamında yapılan harcamalar için yıllık ödeneklerin belirli bir oranıyla bağlantılı bir sınır öngörülmüştür. Bu sınır, her bir alım için ayrı ayrı kullanılabilecek sınırsız bir kota değildir. Aynı yıl içindeki toplam harcama, ilgili tertip ve bütçe kayıtlarıyla birlikte takip edilmelidir.
Yaklaşık aynı zamanda, aynı nitelikte ve tek bir ihtiyacı karşılayan alımların limit altında kalmak amacıyla parçalara bölünmesi hukuka aykırılık riski doğurur. İhtiyaç planlaması yapılırken bütünlük, zamanlama, miktar ve bütçe kalemi birlikte değerlendirilmelidir. Sonradan düzenlenen gerekçeler, baştan yapılan yapay bölmeyi her zaman düzeltmez.
Tedarikçi kontrollerinde dikkat edilmesi gerekenler
Tedarikçinin faaliyet konusu, mesleki yetkisi, vergi ve sosyal güvenlik durumu, yasaklılık hâli ve alım konusu için gerekli belgeleri kontrol edilmelidir. Bu kontrollerin kapsamı alımın türüne ve yürürlükteki düzenlemelere göre değişebilir. Kontrol yapılmadıysa “doğrudan temin olduğu için gerek yoktu” şeklindeki genel bir açıklama, kamu zararı veya sorumluluk iddiasını ortadan kaldırmaz.
Doğrudan temin ile ihale arasındaki temel farklar
| Konu | Doğrudan temin | İhale |
|---|---|---|
| Hukuki yapı | 22. maddede sayılan hallerde uygulanan temin yöntemidir. | Kanundaki usullerden biriyle yürütülen rekabetçi süreçtir. |
| İhale ilanı | Her işlemde zorunlu değildir; EKAP duyurusu veya e-teklif tercih edilebilir. | Usule göre zorunlu ilan ve süreler vardır. |
| Komisyon | Genel olarak ihale komisyonu kurulması zorunlu değildir. | İhale komisyonu ve ihale karar süreci bulunur. |
| Dosya | Dayanak, araştırma, onay, teklif ve teslim kayıtları tutulur. | İhale dokümanı, teklifler, değerlendirme ve sözleşme dosyası tutulur. |
İhale ile doğrudan temin arasındaki fark, doğrudan teminin denetimsiz olduğu anlamına gelmez. Özellikle kamu zararı, görevi kötüye kullanma, eşit muamele ve ihtiyaçların bölünmesi iddialarında dosyanın bütünlüğü önem taşır. İhale sözleşmelerinin feshi ve tasfiyesi hakkında ayrıca kamu ihale sözleşmesinin feshi ve tasfiyesi başlıklı yazıya bakılabilir.
En sık yapılan hatalar
- 22. madde bendini belirtmeden doğrudan temin yapmak.
- 2026 limitini yanlış idare kategorisine uygulamak.
- Aynı ihtiyacı küçük siparişlere bölerek 22/d limitinin altında kalmaya çalışmak.
- Piyasa araştırmasını yalnızca tek bir telefon görüşmesiyle sınırlamak ve belgelememek.
- Teknik şartları belirli bir firmayı işaret edecek şekilde hazırlamak.
- EKAP kaydını işlem tamamlandıktan sonra eksik veya geriye dönük oluşturmak.
- Yetkili onayı alınmadan sipariş vermek.
- Teslim, muayene-kabul, fatura ve ödeme belgelerini dosyaya eklememek.
İlgili kamu ihale rehberleri: Doğrudan temin ile ihale usullerinin başvuru ve sözleşme rejimleri aynı değildir. İhalede geçici ve kesin teminat ve itirazen şikâyet başvuru bedeli rehberleri, ihale usulüne tabi işlemlerle farkları değerlendirmek için incelenebilir. 2026 yılında geçerli 22/d doğrudan temin limitleri, 21/f pazarlık limiti ve eşik değerlerin tamamı için 2026 eşik değerler ve parasal limitler rehberimize bakabilirsiniz.
Kamu ihale sürecinin diğer aşamaları (şikâyet, aşırı düşük teklif, fiyat farkı, teminat, fesih) için ihale hukuku ana rehberimizdeki konu dizinine bakabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Doğrudan temin nasıl yapılır, işlem basamakları nelerdir?
Önce ihtiyaç ve 22. maddedeki hukuki dayanak belirlenir, teknik şartlar ve miktar yazılır. Ardından piyasa fiyat araştırması yapılır ve EKAP’ta doğrudan temin kaydı açılır; alımın niteliğine göre duyuru veya e-fiyat teklifi kullanılabilir. Teklifler teknik uygunluk ve toplam maliyetle değerlendirilip yetkili onayı alınır; son aşamada sözleşme veya sipariş belgesi düzenlenir, muayene-kabul, fatura ve ödeme belgeleri dosyada saklanır.
EKAP doğrudan temin işlemlerinde her zaman elektronik teklif alınır mı?
Hayır. Elektronik teklif veya EKAP duyurusu, alımın niteliğine ve yürürlükteki uygulamaya göre kullanılabilir. Elektronik yöntem kullanılmadığında da piyasa araştırması ve işlem dosyasındaki diğer zorunlu kayıtlar ortadan kalkmaz.
22/d limitinin altında kalan her alım doğrudan temin yapılabilir mi?
Hayır. Limit, yalnızca 22/d bendindeki parasal şartlardan biridir. İhtiyacın gerçekten bu bent kapsamında olması, alımın bölünmemesi, bütçe ve yetki kurallarına uyulması ve piyasa araştırmasının yapılması gerekir.
Doğrudan teminde üç teklif almak zorunlu mudur?
Her doğrudan temin işlemi için aynı sayıda teklif alınacağını söyleyen genel bir kural bulunmayabilir. Bununla birlikte idare, uygun fiyatı ve piyasa koşullarını gösterecek nitelikte bir araştırma yapmalı; teklif veya fiyat verilerini karşılaştırılabilir şekilde belgelendirmelidir.
Doğrudan temin işlemine karşı şikâyet başvurusu yapılabilir mi?
Doğrudan temin, klasik anlamda ihale usulü olmadığı için Kamu İhale Kurumu’na şikâyet ve itirazen şikâyet yollarının uygulanıp uygulanmayacağı işlem türüne göre değerlendirilir. İdari başvuru, denetim ve yargı yolları bakımından somut işlem, idarenin niteliği ve ileri sürülen hukuka aykırılık birlikte incelenmelidir.
2026 doğrudan temin limiti ne kadar?
22/d bendi bakımından büyükşehir belediyesi sınırları içindeki idareler için 1.021.827 TL, diğer idareler için 340.391 TL’dir.
Sonuç
2026’da doğrudan temin dosyası hazırlanırken güncel parasal limit, 22. madde dayanağı, EKAP işlem adımları, bütçe sınırı ve alımın bölünmemesi ilkesi birlikte kontrol edilmelidir. Doğrudan temin bir ihale usulü olmasa da denetimsiz değildir; ihtiyacın hukuki dayanağı, belgelenmiş piyasa fiyat araştırması, yetkili onayı ve teslim-kabul kayıtları dosyada eksiksiz bulunmalıdır. Somut bir dosyada eksik belge, limit hesabı veya tedarikçi seçimi varsa işlem tesis edilmeden önce kamu ihale mevzuatına hâkim bir hukukçudan görüş alınması yararlı olur.
Hukuki Uyarı
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay bakımından hukuki görüş veya danışmanlık yerine geçmez. Mevzuat ve EKAP uygulamaları değişebileceğinden, işlem tarihindeki güncel düzenlemeler ayrıca kontrol edilmelidir.
MSR Hukuk Kurucusu | Ankara Avukatı
İhale Hukuku · İş Hukuku · İdare ve Vergi Hukuku · Trafik ve Sigorta Hukuku · Ticaret ve Şirketler Hukuku
📞 0532 709 89 58 | 🌐 msrhukuk.com