Islahla Yeni Alacak Talebi Eklenir mi? 2026 Yargıtay Kararı

Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulu, 08.05.2026 tarihli, E.2021/8, K.2026/1 sayılı kararıyla dava dilekçesinde hiç yer almayan yeni bir alacak kaleminin kısmen ıslah yoluyla davaya eklenemeyeceğine hükmetti; karar 30.06.2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı. Islah kaldırılmış değildir: dilekçede zaten istenen bir kalemin tutarı artırılabilir, davanın tamamen ıslahı da mümkündür. Unutulan kalem için karşı tarafın açık muvafakati, tam ıslah veya ayrı dava seçenekleri zamanaşımıyla birlikte değerlendirilmelidir. En çok etkilenen, çok kalemli işçilik alacağı davalarıdır.

📅 Son güncelleme: 16 Ekim 2026

Karar kaynağı: İstanbul Barosu — 08.05.2026 tarihli E.2021/8, K.2026/1 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı. Kısmi ıslah ile tam ıslah birbirinden ayrı değerlendirilmelidir.

Ne değişti?

Islah, HMK m.176 ve devamında düzenlenen ve tarafların usul işlemlerindeki hata ve eksiklikleri düzeltmesine imkân veren istisnai bir kurumdur. Yargıtay daireleri arasında yıllarca şu soruda görüş ayrılığı vardı: dava dilekçesinde hiç istenmemiş bir alacak kalemi ıslahla davaya sokulabilir mi? Bazı daireler harç tamamlanarak eklenebileceğini kabul ediyor, diğerleri reddediyordu. İçtihadı birleştirme kararı bu tartışmayı kapattı.

Kararın gerekçesi şudur: dava, yargılamanın sınırlarını çizen dava dilekçesiyle açılır; dava konusu edilmemiş bir talebin sonradan kısmen ıslahla içeri alınması aslında aynı davada ikinci bir dava açmak anlamına gelir ve ıslahın amacını aşar. Kurul ayrıca, davalının yargılamanın ortasında baştan bilmediği bir taleple karşılaşmasının silahların eşitliği ilkesiyle bağdaşmadığını vurgulamıştır. Tamamen ıslah ise davanın bütünüyle yeniden kurulması sonucunu doğuran, sıradan bir kalem ekleme aracı olarak kullanılamayacak ayrı bir kurumdur.

Belirsiz alacak davasının kaldırılmasıyla ilişkisi

7589 sayılı Kanunla HMK m.107 31 Temmuz 2026 itibarıyla yürürlükten kaldırıldı; bu tarihten sonra yeni belirsiz alacak davası açılamaz. Kaldırılmadan önce açılmış belirsiz alacak davalarında eski hüküm uygulanmaya devam eder. Aynı Kanunla HMK m.109’a eklenen dördüncü fıkra uyarınca, kısmi davada talep aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere tahkikatın sonuna kadar, iddianın genişletilmesi yasağına bağlı olmaksızın artırılabilir; artırılan kısım bakımından zamanaşımı dava tarihinde kesilmiş sayılır.

Bu yeni artırım imkânı da yalnızca dava edilmiş alacağın miktarı içindir; dilekçede hiç yer almayan bağımsız bir alacak kalemini davaya sokmaya yaramaz. Dolayısıyla içtihadı birleştirme kararı yeni sistemde de geçerliliğini korur.

Neden en çok işçiyi etkiliyor?

İşçilik davalarında kıdem ve ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücreti ile prim ve ikramiye gibi ücret ekleri çoğunlukla birlikte istenir. Bu kadar kalemin içinde birinin dilekçede atlanması ve ancak bilirkişi raporunda fark edilmesi sık rastlanan bir durumdu; eski uygulamada atlanan kalem ıslahla kurtarılabiliyordu. Artık bu güvenlik ağı yoktur.

Örnek: İşçi dilekçesinde kıdem, ihbar ve fazla mesai ücreti istemiş, ulusal bayram ve genel tatil ücretini unutmuştur. Bilirkişi raporu bu kalem için de 60.000 TL alacak hesaplasa bile işçi bu kalemi kısmen ıslahla davaya ekleyemez. İşveren açıkça muvafakat etmezse ayrı dava açması gerekir. O tarihe kadar alacağın bir kısmı zamanaşımına uğramışsa bu kısım kalıcı olarak kaybedilir. Kalemlerin hesabı için kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve fazla mesai rehberlerimize bakılabilir.

Örnek 2 – Miktar artırımı serbest: İşçi dilekçesinde fazla mesai ücreti için 10.000 TL kısmi talepte bulunmuş, bilirkişi bu kalemi 180.000 TL hesaplamıştır. Kalem zaten dava konusu olduğundan işçi tahkikat sonuna kadar talebini 180.000 TL’ye artırabilir; içtihadı birleştirme kararı bu artırıma engel değildir.

Örnek 3 – İşverenin muvafakati: Unutulan yıllık izin ücreti için işçi vekili duruşmada kalemi ekleme talebinde bulunmuş, işveren vekili tutanağa “eklenmesine muvafakat ediyoruz” beyanını geçirmiştir. HMK m.141 uyarınca açık muvafakat bulunduğundan kalem davaya dâhil edilebilir. Sessiz kalmak veya itiraz etmemek açık muvafakat sayılmaz.

Adım adım: dava dilekçesi öncesi kalem kontrolü

1. Belgeleri toplayın: İş sözleşmesi, bordrolar, puantaj ve vardiya çizelgeleri, banka kayıtları ve SGK hizmet dökümü.
2. Kalem listesini çıkarın: Kıdem, ihbar, ücret, fazla mesai, hafta tatili, genel tatil, yıllık izin, prim, ikramiye ve varsa kötü niyet ya da ayrımcılık tazminatı.
3. Her kalemin dayanağını kontrol edin: Hangi belgeyle ispat edileceği ve zamanaşımı başlangıcı ayrı ayrı yazılır.
4. Arabuluculuk başvurusunda tüm kalemleri sayın: Arabuluculuk kapsamı dışında kalan kalem için dava şartı sorunu doğabilir.
5. Dilekçede her kalemi ayrı başlıkta isteyin: Kısmi dava açılıyorsa her kalem için ayrı tutar gösterilir.

Pratik sonuçlar

Dava öncesinde eksiksiz bir alacak envanteri çıkarılmalıdır: bordrolar, puantajlar, banka kayıtları ve ücret ekleri incelenerek hangi kaleme hak kazanıldığı tek tek belirlenmeli ve hepsi dilekçede baştan istenmelidir. İşçilik alacaklarında dava şartı olan arabuluculuk başvurusunda da kalemlerin eksiksiz sayılması önemlidir. Ücretin bordroda düşük gösterildiği durumlarda gerçek ücretin ispatı baştan planlanmalıdır.

Unutulan kalem için açılacak ayrı davada zamanaşımı, o alacağın türüne ve muacceliyet tarihine göre ayrıca hesaplanır; her işçilik alacağını aynı süreye tabi saymak doğru değildir. İşveren tarafı bakımından ise karar, ıslahla eklenmeye çalışılan yeni taleplere karşı güçlü bir usul itirazı dayanağıdır. İçtihadı birleştirme kararları ilk derece mahkemelerini, bölge adliye mahkemelerini ve Yargıtay dairelerini bağlar ve derdest davalarda da gözetilir; kesinleşmiş hükümler ise bu kararla kendiliğinden değişmez.

Sık yapılan hatalar

“Sonra ıslahla eklerim” düşüncesiyle dilekçeyi eksik açmak; kalem envanteri çıkarmadan dava açmak; ayrı davada zamanaşımını hesaba katmamak; 31 Temmuz 2026’dan sonra belirsiz alacak davası açmaya çalışmak ve miktar artırımı ile yeni kalem eklemeyi aynı işlem sanmak en sık hatalardır. İş yargılamasının genel akışı için işçilik alacakları davası rehberimize bakılabilir; konu iş hukuku kapsamındadır.

İşten çıkarılma, tazminat ve işçilik alacaklarına ilişkin diğer rehberler için “İşten çıkarıldım, ne yapmalıyım?” ana rehberimizdeki konu dizinine bakabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Islah tamamen yasaklandı mı?

Hayır. Dilekçede zaten istenen kalemin tutarı artırılabilir; yasak, yeni kalemin kısmen ıslahla eklenmesidir.

Dilekçede bir kalemi unuttum, ne yapabilirim?

Karşı tarafın açık muvafakati, davanın tamamen ıslahı veya ayrı dava seçenekleri zamanaşımıyla birlikte değerlendirilmelidir.

Karar kimleri bağlar?

Tüm mahkemeleri ve Yargıtay dairelerini; derdest davalarda da gözetilir.

Sadece iş davalarını mı ilgilendiriyor?

Hayır, tüm hukuk davalarında geçerlidir; en yoğun etkisi işçilik davalarındadır.

Belirsiz alacak davası hâlâ açılabilir mi?

31 Temmuz 2026’dan sonra hayır; yerine kısmi davada tek seferlik talep artırımı imkânı getirildi.

Unutulan kalem için ayrı dava açarsam iki dava birleştirilir mi?

Şartları varsa davalar birleştirilebilir; ancak birleştirme, yeni davanın zamanaşımı açısından ayrıca değerlendirilmesini ortadan kaldırmaz.

Sonuç

Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 2026/1 sayılı kararıyla dava dilekçesinde yer almayan yeni bir alacak kalemi kısmen ıslahla davaya eklenemez; dilekçedeki kalemin tutarının artırılması ise mümkündür. Unutulan kalem ancak karşı tarafın açık muvafakati, davanın tamamen ıslahı veya ayrı dava yoluyla ileri sürülebilir ve zamanaşımı ayrıca hesaplanır. Bu nedenle özellikle işçilik davalarında dava açmadan önce eksiksiz bir alacak envanteri çıkarılmalı ve tüm kalemler arabuluculuk başvurusunda ve dava dilekçesinde baştan istenmelidir.

Hukuki Uyarı

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Dava dilekçesinin hazırlanması, dava türünün seçimi ve zamanaşımı değerlendirmesi somut olaya göre değişir; bu karar hak kaybı riskini artırdığından dava öncesi hazırlık özenle yapılmalıdır.