Personel taşıma ihalesinde aşırı düşük teklif açıklaması, idarenin sorgulama yazısında belirttiği önemli teklif bileşenlerini mevzuata uygun belgelerle açıklamak için hazırlanır. Sürücü, akaryakıt, araç, bakım ve sigorta maliyetleri; sefer sayısı, mesafe ve sözleşme süresiyle tutarlı olmalıdır. Teklifin toplam maliyet analizi ile idarenin açıklanmasını istediği bileşenler ayrılmalı; her gider için aynı belgenin yeterli olduğu varsayılmamalıdır. 2026 yılında önemli teklif bileşenlerinin e-form üzerinde açıkça belirtilmesi, belgelerin güncel Tebliğ yöntemleriyle hazırlanması ve açıklamanın EKAP üzerinden süresinde e-imza ile gönderilmesi özellikle önemlidir. Açıklama eksikse veya elektronik gönderme işlemi tamamlanmazsa teklif değerlendirme dışı kalabilir.
📅 Son güncelleme: 16 Ekim 2026
Personel taşıma hizmetlerinin ihale hukukundaki yeri
Personel taşıma hizmetleri uygulamada çoğu zaman basit bir servis faaliyeti olarak görülse de ihale hukuku bakımından çok sayıda zorunlu maliyet kalemini içeren teknik nitelikli hizmetlerdir. Bu yönüyle personel taşıma ihaleleri, kamu ihale uygulamasında en sık uyuşmazlığa konu olan alanlardan biridir ve sunulan teklifler sıklıkla aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulur.
Ancak bir teklifin düşük görünmesi tek başına sürdürülemez olduğu anlamına gelmez; belirleyici olan teklif bedelinin hangi maliyet unsurlarına dayanılarak oluşturulduğunun açık ve denetlenebilir şekilde ortaya konulmasıdır. Açıklamanın amacı isteklinin kâr politikasını sorgulamak değil, teklifin hizmetin ifasını mümkün kılacak ekonomik ve teknik yeterliliğe sahip olup olmadığını tespit etmektir.
Hukuki çerçeve
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38. maddesi ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79. maddesi birlikte uygulanır. Bir teklifin sınır değerin altında olması her durumda aynı sonucu doğurmaz: ihale dokümanında açıklama istenmesi veya sınır değerin altındaki tekliflerin açıklama istenmeden reddi bakımından hangi yöntemin öngörüldüğü önce belirlenmelidir. Düşük fiyat tek başına teklifi geçersiz kılmaz; idarenin sorgusu ve isteklinin açıklamasının mevzuat şartlarını karşılayıp karşılamadığı incelenir.
9 Mayıs 2026 sonrası e-form uygulaması
9 Nisan 2026 tarihli ve 33219 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklikle Tebliğ m.79.2.1 yeniden düzenlenmiş ve hüküm 9 Mayıs 2026’da yürürlüğe girmiştir. Buna göre idarenin açıklama talebine ilişkin e-formda önemli bileşenlerin tek tek, açık, net ve tüm istekliler için eşit biçimde gösterilmesi gerekir. İdare, Tebliğ’in izin verdiği maliyet açıklama yöntemlerini keyfî biçimde sınırlayamaz ve açıklama için en az üç iş günü süre tanımalıdır.
“Akaryakıt, periyodik bakım, lastik ve zorunlu trafik sigortası” şeklinde somutlaştırılmış bir liste ile “araçla ilgili tüm giderler” ifadesi aynı hukuki açıklıkta değildir. Güncel hüküm “ve diğer giderler”, “gibi bileşenler”, “her türlü gider”, “tüm giderler”, “vb.” şeklindeki belirsiz kalıpların kullanılmasına izin vermez. Böyle ifadelerle sonradan açıklama kapsamının genişletilmesi ciddi usul sorunu yaratır. İhalenin ilan veya davet tarihi ve varsa geçiş hükmü ayrıca dikkate alınmalıdır.
Tebliğ m.79.3.1 uyarınca, öngörülen yöntemlerle usulüne uygun açıklama yapan isteklinin teklifi geçerli kabul edilir; teklif yalnız “hayatın olağan akışına aykırı” veya “ticari gereklere uygun değil” gibi soyut gerekçelerle reddedilemez. Buna karşılık istenen bir bileşenin hiç tevsik edilmemesi ya da sunulan belgenin şartnameye uymaması gerçek bir ret sebebi olabilir.
Maliyet hesabı ve açıklama kapsamı
Teklif hazırlanırken işin gerektirdiği şu giderler dikkate alınır: sürücü işçiliği, akaryakıt, araç kiralama veya amortisman, periyodik bakım ve onarım, lastik, sigorta (trafik, ferdi kaza, gerekirse kasko), muayene ve egzoz emisyonu, motorlu taşıtlar vergisi, damga vergisi ve Kamu İhale Kurumu payı. Aşırı düşük teklif açıklamasında ise idarenin açıkça sorguladığı önemli bileşenler ve özel Tebliğ hükümleri esas alınır; listedeki her giderin her ihalede ayrıca açıklanması gerekmez. Sorgulanan bir bileşenin uygun biçimde açıklanmaması ret nedeni olabilir; idarenin belirtmediği bir giderin ayrıca açıklanmaması ise tek başına otomatik ret nedeni değildir.
Her bileşen için miktar × birim maliyet × dönem bağlantısı kurulmalıdır:
| Bileşen | Hesaplama başlangıcı | Belge ve uyuşmazlık riski |
|---|---|---|
| Sürücü gideri | Personel sayısı, gün, vardiya, işçilik yükleri | Ücret ve primlerin çalışma düzeniyle uyumu |
| Akaryakıt | Araç/km/sefer ve litre tüketimi | Teknik tüketim verisi ile mevzuata uygun yakıt fiyatı |
| Araç kiralama / özmal | Araç sınıfı, kapasitesi, yaş, süre | Kira teklifinin özellikleri veya uygun amortisman hesabı |
| Bakım / lastik | Sözleşme kilometresi ve periyot | Teknik bakım programı ve uygun fiyat belgesi |
| Sigorta | İstenen teminatlar ve işin süresi | Poliçe, acente teklifi ve gerekiyorsa şirket teyidi |
| Yasal giderler | Araç sınıfı ve sözleşme koşulları | Güncel tarife, damga vergileri ve varsa Kurum payı |
Örnek: İdarenin 12 araçla 200 gün servis istediği bir ihalede araç günü toplamı 2.400’dür. Ancak bu sayı, araç başına sefer ve kilometre hesabının yerine geçmez. Güzergâhlardan biri 60 km, diğeri 110 km ise bütün araçlar için ortalama 85 km kabul etmek, bu ortalamanın hangi araçlara hangi günlerde uygulandığı gösterilemiyorsa yanıltıcı olabilir. Araç günü, sefer, personel, kilometre ve litre tabloları birbiriyle tutarlı olmalıdır.
Açıklamaya başlamadan önce ihale dokümanı nasıl okunur?
Personel taşıma ihalelerinde hesap hatalarının büyük kısmı, ihale dokümanındaki verilerin eksik okunmasından kaynaklanır. Teknik şartnamede araç sayısı ve kapasitesi, model yılı sınırı, yedek araç yükümlülüğü, klima ve takip sistemi gibi donanım şartları, güzergâh listesi, sefer saatleri ve vardiya düzeni yer alır. İdari şartnamede işin süresi, fiyat farkı hükmü, teklif fiyata dâhil giderler ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilme yöntemi; sözleşme tasarısında ise ceza ve kesinti hükümleri bulunur. Bu verilerin tek bir çalışma tablosunda toplanması, açıklamadaki her hesabın aynı kaynaktan beslenmesini sağlar ve tablolar arası çelişkiyi önler.
Özellikle “yedek araç” ve “boşa geçen kilometre” konuları sık gözden kaçar. Şartname arızalanan araç yerine belirli süre içinde yedek araç getirilmesini öngörüyorsa, bu aracın maliyeti teklif hesabında yer almalıdır. Aracın garajdan ilk durağa ve son duraktan garaja yaptığı mesafe şartnameye göre hizmet kapsamındaysa akaryakıt hesabına eklenmelidir.
Bütün bileşenleri gösteren örnek özet tablo
Aşağıdaki varsayımsal tablo, 6 araç ve 180 hizmet günlük bir personel taşıma ihalesinde özet maliyet sayfasının nasıl kurulabileceğini gösterir. Tutarlar yöntemi anlatmak için yuvarlanmıştır; gerçek dosyada her satır ayrı hesap tablosu ve belgeyle desteklenir.
| Bileşen | Hesap mantığı | Dayanak |
|---|---|---|
| Sürücü işçiliği | 6 sürücü × 9 ay × aylık işveren maliyeti | Şartnamedeki çalışma düzeni, işçilik hesap tablosu |
| Akaryakıt | 19.008 litre × belgeli litre fiyatı | Teknik tüketim belgesi, EPDK raporu (%90 alt sınırı) |
| Araç kiralama | 6 araç × 9 ay × aylık kira bedeli | Fiyat teklifi + Ek-O.5 veya Ek-O.6 |
| Bakım ve lastik | 86.400 km’ye düşen bakım sayısı ve lastik adedi × birim fiyat | Servis tarifesi veya fiyat teklifi |
| Sigorta | Araç başına trafik ve ferdi kaza primi × 6 | Poliçe/teklif + şirket teyit yazısı |
| Yasal giderler | MTV, muayene, damga vergisi, varsa KİK payı | Güncel tarife ve mevzuat |
| Toplam | Sorgulanan bileşenlerin toplamı ≤ teklif bedeli | Birim fiyat teklif cetveli ile karşılaştırma |
Bu tablo komisyona açıklamanın “haritasını” verir. Toplam satırının teklif bedelini aşması, açıklanan maliyetle teklifin karşılanamayacağı sonucunu doğurur; bu nedenle tablo teslimden önce mutlaka kontrol edilmelidir.
İşçilik (sürücü) maliyetinin hesaplanması
İhale dokümanına göre sürücünün yalnız sefer anında mı, gün boyunca mı çalışacağı; bekleme süresinin niteliği, ara dinlenmesi, ulusal bayram ve genel tatil günleri, vardiya geçişleri ve varsa fazla çalışma incelenir. Araç adedi otomatik olarak tam zamanlı sürücü adedi anlamına gelmediği gibi, aynı şoförün eş zamanlı iki farklı hatta görevlendirilebileceği de varsayılamaz. Hesap; toplam sefer sayısı (gidiş-dönüş ayrı), trafik dâhil sefer süresi, günlük çalışma saati ve saatlik veya günlük işçilik maliyeti (asgari ücret + işveren payı) ile tutarlı olmalıdır.
Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı niteliğindeki ihalelerde asgari işçilik maliyeti ve Kurumun işçilik hesaplama modülü yönünden özel hükümler uygulanır. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan servis hizmetinde ise bütün hesaplara alışkanlıkla yüzde dört genel gider eklenmesi doğru değildir; Tebliğ m.79.3.5 kapsamındaki sözleşme giderleri ayrıca değerlendirilir. Uygulanacak asgari ücret, dokümandaki ücret artışı, primler ve fiyat farkı düzenlemesi kontrol edilmeli; keyfî artış varsayımı zorunlu belgelendirmenin yerine geçmez.
Akaryakıt giderinin hesaplanması
Akaryakıt açıklamasında Tebliğ m.79.2.7 esas alınır: EPDK’nın İstanbul Avrupa Yakası için yayımladığı, en yüksek işlem hacimli sekiz firmanın fiyatlarını yansıtan rapordaki fiyatların %90’ının altındaki açıklamalar kabul edilmez. Uygun tarih, KDV ve litre hesabı kontrol edilmeli; açıklama tarihindeki herhangi bir pompa fiyatının tek başına yeterli olduğu varsayılmamalıdır. Yakıt tüketimi araç özellikleri, mesafe ve sefer hesabıyla uyumlu belgelerle açıklanmalıdır; her araca uygulanacak zorunlu bir %25–40 tüketim artışı kuralı yoktur.
Örnek hesap: Altı araçlık, günlük 80 kilometrelik ve 180 hizmet günlü varsayımsal bir serviste 6 × 80 × 180 = 86.400 km toplam hizmet mesafesi oluşur. Teknik belgelerle desteklenen tüketim 100 kilometrede 22 litre ise 86.400 × 22 / 100 = 19.008 litre akaryakıt hesaplanır. Bu rakamlar yöntemi anlatan örnek verilerdir. Gerçekte her araç modeli için uygun tüketim verisi bulunmalı; gidiş-dönüş, boş kilometre, ring veya vardiya transferleri dokümana göre ele alınmalıdır. %90 EPDK alt sınırına uyulması, yanlış hesaplanan kilometreyi veya belgelenmemiş tüketimi tek başına hukuka uygun hâle getirmez.
Diğer giderlerin belgelendirilmesi
- Bakım: Üretici yetkili servis tarifesi veya bağımsız servis fiyatları üzerinden kilometre bazlı veya yıllık periyodik bakım.
- Lastik: Dokümandaki mevsimlik lastik, değişim ve kilometre koşulları ile araç özelliklerine uygun adet ve fiyat. Her araç için geçerli sabit bir değişim kilometresi kuralı yoktur.
- Sigorta: Zorunlu trafik sigortası, ferdi kaza koltuk sigortası ve gerekirse kasko.
- Muayene: TÜVTÜRK muayene ücreti ve egzoz emisyon ölçümü.
- MTV: Taşıtın yaşı, silindir hacmi ve cinsine göre yıllık vergi.
- Damga vergisi: İhale kararı ve sözleşme damga vergileri ayrı hesaplanır; işlem tarihindeki oran, üst sınır ve istisnalar kontrol edilir. Sözleşme damga vergisindeki genel binde 9,48 oranı bütün giderlerin toplamı değildir.
- KİK payı: 4734 sayılı Kanun m.53/j-1 kapsamındaki güncel parasal sınırı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin on binde beşi; uygulanabilirlik ve istisnalar ayrıca kontrol edilir.
Sigorta poliçesi veya teklifinde teyit şartı
Sigorta gideri önemli bileşense Tebliğ m.79.3.4 özel bir doğrulama rejimi kurar. Sigorta acentesinden alınan poliçe, fiyat teklifi ya da sözleşmeyle açıklama yapılıyorsa sigorta şirketinin genel veya bölge müdürlüğünden alınan ve yetkili kişilerce imzalanmış teyit yazısının eklenmesi zorunludur. Bu yazı, teklif edilen primle dokümandaki teminatların sağlanabileceğini doğrulamalıdır. Genel veya bölge müdürlüğünün bizzat imzaladığı poliçe ya da fiyat teklifinde ayrıca teyit aranmaz.
Belge hizmetin tamamını kapsamalıdır. Birden fazla yılı kapsayan veya ihale tarihi ile işe başlama yılının farklı olduğu durumlarda ilk yıl sigorta bedelinin Tebliğ’de öngörülen Yİ-ÜFE güncelleme yöntemiyle sonraki yıllara taşınması mümkün olabilir; yalnız ilk yılın poliçesini hiçbir yöntem göstermeden bütün dönem için kullanmak doğru değildir.
Araç kiralama ve özmal araç farkı
Araç kiralanıyorsa fiyat teklifinin veya sözleşmenin araç kapasitesi, model yılı, kullanım dönemi, kilometre ve şartnamede aranan diğer özellikleri gerçekten karşılaması gerekir. Özmal araçta amortisman hesabının dayanağı, muhasebe kayıtları ve aracın kullanım süresi farklı değerlendirilir. Aynı giderin hem kira hem amortisman adı altında mükerrer hesaplanması tutarsızlık yaratır; araca ilişkin her giderin sıfır olduğu varsayımı da doğru değildir.
Üçüncü kişilerin fiyat teklifleri nasıl belgelendirilir?
Kiralama, lastik veya bakım gibi kalemler fiyat teklifiyle açıklanıyorsa Tebliğ m.79.2.2.1 kapsamında fiyat teklifini verenin ilgili alanda faaliyet göstermesi, teklifin konu ve miktara uygun olması ve maliyet veya satış tutarı tespitinin yetkili meslek mensubunca usulüne uygun yapılması gerekir. Maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) esas alınıyorsa mal için teklif edilen birim fiyat ağırlıklı ortalama birim maliyetin, hizmet için toplam birim maliyetin altında olamaz. Satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) esas alınıyorsa birim fiyat, ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olamaz. Teklifin yalnız kaşelenmiş olması, dayanak belge ve içerik uyumsuzluğunu gidermez.
Tebliğ m.79.2.4 bakımından tutanakların, ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay yahut bunun öncesindeki üç ayın verileriyle hazırlanması gerekir.
Fiyat farkı verilmeyen ihalelerde risk
Uzun süreli servis sözleşmelerinde akaryakıt, işçilik, lastik ve sigorta maliyetleri zaman içinde değişebilir. Teklif sırasında asgari ücret artışları, akaryakıt fiyat artışları, bakım ve işletme gideri artışları, sigorta primleri ve yedek parça fiyatlarındaki artışlar için ticari risk hesabı yapılmalıdır. Ancak fiyat farkı bulunmaması nedeniyle bütün artışların her durumda yükleniciye ait olduğu ya da idarece karşılanacağı biçiminde kesin bir genelleme yapılamaz. Aşırı düşük açıklamasında sonraki yıllara ait sigorta ve tarife giderleri için Tebliğ m.79.3.4 ve 79.3.6’daki özel güncelleme kuralları uygulanır. Ayrıntı için kamu ihalelerinde fiyat farkı hesabı rehberimize bakabilirsiniz.
2026’da EKAP e-imza işlemi nasıl tamamlanır?
Açıklama yalnızca maliyet tablosunun hazırlanmasından ibaret değildir. EKAP üzerinden gönderilen talepte hangi bileşenlerin yer aldığı kontrol edilmeli; her bileşen için hesap tablosu, fiyat teklifi, meslek mensubu belgesi ve gerekiyorsa sigorta teyit yazısı hazırlanmalı; belgeler yüklenmeli ve elektronik imza ile gönderme işlemi son tarih ve saatten önce tamamlanmalıdır.
2026 tarihli Kurul kararlarında, dosya yüklenmiş olsa bile e-imzanın son saatten sonra tamamlandığı hâllerde açıklamanın süresinde sunulmuş kabul edilmediği durumlar bulunmaktadır. Belge yükleme ile hukuken geçerli gönderim aynı işlem değildir. EKAP kayıtları ve imzalanan belge sürümleri saklanmalı; teknik arıza iddiası sistem kayıtları ve zamanında yapılan destek başvurusuyla somutlaştırılmalıdır.
- Sorgu e-formundaki önemli bileşenleri tek tek listeleyin.
- Sefer, kilometre, araç türü, personel sayısı ve maliyet tablolarını karşılaştırın.
- Her maliyet kalemi için geçerli Tebliğ tevsik yöntemini kontrol edin.
- Yüklenen dosyaların okunabilirliğini, bütünlüğünü ve e-imza yetkisini kontrol edin.
- Son saatten önce gönderme işlemini tamamlayın ve EKAP kayıtlarını saklayın.
2026 KİK kararları: personel servis ihalelerinden emsaller
Sorgulama yazısı açıklamanın sınırını çizer (2026/UH.I-550)
Kamu İhale Kurulunun 18.02.2026 tarihli ve 2026/UH.I-550 sayılı kararına konu personel servisi hizmet alımında idare; akaryakıt, bakım-onarım, amortisman, motorlu taşıtlar vergisi, lastik, araç ve egzoz muayenesi, damga vergisi, karar pulu ve personel giderlerini önemli teklif bileşeni olarak belirlemişti. Başvuru sahibi zorunlu trafik sigortasının da sorgulanması gerektiğini ileri sürdü; Kurul, idarenin önemli bileşenleri belirlemede mevzuat çerçevesinde takdir yetkisi bulunduğunu gözeterek bu iddiayı yerinde görmedi. Pratik sonuç: teklif fiyata dâhil her gider kendiliğinden açıklanması zorunlu bir bileşen hâline gelmez; açıklamanın kapsamı sorgulama yazısından okunur.
Bütün maliyetler birlikte denetlenir (2026/UH.II-1086)
Kurulun 08.04.2026 tarihli ve 2026/UH.II-1086 sayılı kararı, 20 ay süreli 10 adet personel servis aracı kiralama ihalesine ilişkindir. İncelemede işçilik, amortisman, kiralama, motorlu taşıtlar vergisi, fenni muayene, egzoz ve emisyon, yakıt ve diğer giderler birlikte değerlendirildi. Karar, açıklamanın tek bir belgeye veya tek bir maliyet kalemine indirgenemeyeceğini; ihale dokümanı, sorgulama yazısı ve açıklama dosyasındaki hesapların birlikte incelendiğini gösteriyor.
Kararlardan çıkan pratik kurallar
- Ayrı istenen kalemleri ayrı açıklayın: Araç, akaryakıt ve sürücü ayrı sorgulanmışsa “araç + yakıt + şoför dâhil” tek fiyat teklifiyle açıklama yapmak denetlenebilirliği ortadan kaldırır.
- Tutanakları şeklen de kontrol edin: Ek-O.6 tutanağının eki olan imza sirkülerinin sunulmaması gibi eksiklikler açıklamanın uygun bulunmamasına yol açabilir.
- Sorgulama işlemini de denetleyin: İsteklilere farklı bileşenler sorulması veya yetersiz süre verilmesi itirazda ileri sürülebilecek ayrı bir hukuka aykırılıktır.
Örnek olaylar
Örnek 1 – Belirsiz e-form: İdare Haziran 2026’da gönderdiği e-formda “akaryakıt ve araçla ilgili tüm giderler” ifadesini kullanmış, ardından istekliyi lastik giderini açıklamadığı gerekçesiyle elemiştir. Güncel m.79.2.1, belirsiz kalıpları yasakladığından şikâyette lastik giderinin açıkça sorgulanmadığı ileri sürülebilir.
Örnek 2 – Acente teklifi, teyit yok: İstekli sigorta giderini bir acentenin fiyat teklifiyle açıklamış, sigorta şirketinin bölge müdürlüğünden teyit yazısı eklememiştir. Sigorta önemli bileşen olarak sorgulandığından m.79.3.4’teki teyit şartı karşılanmamış olur ve açıklama bu bileşen yönünden uygun bulunmaz.
Örnek 3 – Son dakika e-imza: İstekli açıklama dosyasını son gün 16:55’te yüklemiş, ancak e-imza işlemi 17:03’te tamamlanmıştır. Son saat 17:00 ise açıklama süresinde sunulmuş sayılmayabilir; bu nedenle gönderim en az birkaç saat önceden tamamlanmalıdır.
Uygulamada en sık yapılan hatalar
- Zorunlu maliyet kalemlerinin sıfır kabul edilmesi veya hiç açıklanmaması
- İşçilik hesabının dokümandaki tam veya kısmi çalışma düzeniyle uyuşmaması
- Akaryakıt tüketiminin iyimser, ideal koşul verilerine göre belirlenmesi
- Bakım, lastik ve sigorta giderlerinin göz ardı edilmesi
- Fiyat farkı verilmeyen ihalelerde gelecek dönem maliyet artışlarının hesaba katılmaması
- Asgari ücretin altında işçilik hesabı
- Damga vergisi ve KİK payının atlanması
- Trafik sıkışıklığı ve dur-kalk koşullarının ihmal edilmesi
Açıklama reddedilirse ne yapılabilir?
Teklifi reddedilen isteklinin ilk görevi, ret gerekçesini açıklama talebiyle karşılaştırmaktır: İdare açıkça sorgulamadığı bir gider nedeniyle mi açıklamayı yetersiz bulmuştur? Sunulan fiyat teklifi faaliyet alanı, miktar, imza veya dönem yönünden gerçekten eksik midir? Aynı e-form bütün isteklilere eşit biçimde gönderilmiş midir?
4734 sayılı Kanun’un 55. maddesinde, işlemin öğrenildiği veya öğrenilmiş olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren kural olarak 10 günlük idareye şikâyet süresi öngörülür; 21/b ve 21/c kapsamındaki ihalelerde bu süre 5 gündür. İtirazen şikâyet ve Kurul kararına karşı dava süreleri ayrıca hesaplanmalıdır. İlgili Kurul kararları EKAP üzerinden araştırılabilir.
Açıklama dosyası için son kontrol tablosu
| Kontrol | Dosyada doğrulanacak husus |
|---|---|
| Hukuki kapsam | İlan tarihi, ihale usulü, sözleşme ve güncel Tebliğ hükümleri uyumlu mu? |
| Önemli bileşenler | E-formda açık, net ve eşit biçimde gösterilmiş mi? |
| Hizmet miktarı | Araç/gün, güzergâh, sefer, sürücü ve kilometre çizelgeleri örtüşüyor mu? |
| Birim fiyatlar | Akaryakıt, işçilik, bakım, kiralama ve sigorta hesapları belgelere dayanıyor mu? |
| Tevsik belgeleri | Meslek mensubu, sigorta teyidi ve dönem koşulları yerine getirilmiş mi? |
| EKAP | Dosyalar okunabilir mi; e-imzalı gönderim son saate kadar tamamlanmış mı? |
Mevzuat kontrolü: Kamu İhale Genel Tebliği m.79.2.1, 79.2.7, 79.3.4–79.3.6 ile 4734 sayılı Kanun m.38 ve m.53 hükümleri ihale tarihine göre uygulanmalıdır.
Kamu ihale sürecinin diğer aşamaları için ihale hukuku ana rehberimizdeki konu dizinine bakabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Personel taşıma ihalelerinde aşırı düşük teklif her durumda reddedilir mi?
Hayır. Teklifin düşük olması tek başına reddi gerektirmez; açıklamanın işin gereklerini karşılayacak maliyet yapısını ortaya koyup koymadığı esas alınır. Usulüne uygun açıklama yapılmışsa soyut gerekçelerle ret yapılamaz.
Hangi maliyet kalemleri mutlaka açıklanmalıdır? İdare “tüm giderler” diyebilir mi?
İdarenin e-formda açıkça belirttiği önemli bileşenler açıklanır. 2026 düzenlemesinde bileşenlerin tek tek gösterilmesi gerekir; “tüm giderler” veya “ve diğer giderler” gibi belirsiz ifadeler Tebliğ m.79.2.1’deki açıklık şartını karşılamaz.
Sürücü işçilik maliyeti nasıl hesaplanır?
Tam veya kısmi süreli çalışma doküman ve iş düzenine göre belirlenir; sefer, bekleme ve diğer çalışma süreleri, asgari ücret, primler ve varsa fazla çalışma birlikte değerlendirilir.
Akaryakıt tüketimi ve fiyatı hangi verilere göre açıklanır?
Tüketim araç özellikleri ve mesafeyle uyumlu teknik belgelerle; fiyat ise Tebliğ m.79.2.7’deki EPDK raporu ve %90 alt sınırı dikkate alınarak açıklanır.
Sigorta ve lastik giderinde nelere dikkat edilir?
Sigorta sorgulanmışsa m.79.3.4’teki teyit ve süre koşulları kontrol edilir; kaskonun zorunluluğu dokümana göre belirlenir. Lastikte dokümandaki tür, adet, mevsimlik kullanım ve değişim kilometresi esas alınır.
Üçüncü kişiden alınan fiyat teklifi her durumda yeterli midir?
Hayır. Teklifin ilgili alanda faaliyet gösteren işletmeden alınması, miktar ve şartnameye uygun olması ve m.79.2.2.1 kapsamındaki meslek mensubu tevsik şartlarını karşılaması gerekir.
EKAP’a dosya yüklemek açıklamanın verildiği anlamına gelir mi?
Yalnız yükleme yeterli olmayabilir; e-imza ile gönderimin de son tarih ve saatten önce tamamlanması gerekir. İşlem kaydı saklanmalıdır.
Açıklama reddedilirse ne yapabilirim, fiyat farkı riski kime aittir?
İdareye şikâyet için 21/b ve 21/c ihalelerinde 5 gün, diğer hâllerde kural olarak 10 gün süre vardır; ardından KİK’e itirazen şikâyet yapılabilir. Fiyat farkı riski ise doküman, sözleşme ve fiyat farkı mevzuatına göre belirlenir; bütün artışların her koşulda yükleniciye ait olduğu söylenemez.
Sonuç
Personel taşıma ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklamasının başarısı, fiyatın düşüklüğüne değil; sorgulanan her bileşenin araç günü, sefer, kilometre ve personel tablolarıyla tutarlı hesaplanmasına ve Tebliğ’deki özel belgelendirme kurallarıyla tevsik edilmesine bağlıdır. 2026’daki e-form değişikliği idareye bileşenleri açıkça belirtme yükümlülüğü getirirken, istekliye de belgelerini eksiksiz hazırlayıp EKAP üzerinden e-imzalı gönderimi süresinde tamamlama sorumluluğu yükler.
Hukuki Uyarı
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Personel taşıma ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklaması her dosyada farklı sefer sayısı, mesafe, araç tipi ve fiyat farkı düzenlemesi içerir; açıklamanın yetersiz bulunması teklifin reddine yol açabilir.
MSR Hukuk Kurucusu | Ankara Avukatı
İhale Hukuku · İş Hukuku · İdare ve Vergi Hukuku · Trafik ve Sigorta Hukuku · Ticaret ve Şirketler Hukuku
📞 0532 709 89 58 | 🌐 msrhukuk.com