Kıdem tazminatı, en az bir yıl çalışan işçinin sözleşmesi kanunda sayılan nedenlerle sona erdiğinde, her tam yıl için son giydirilmiş brüt 30 günlük ücret üzerinden hesaplanır; yıl kesirleri orantılanır. Düzenli ikramiye, yemek ve yol yardımı gibi menfaatler eklenir, fazla mesai ve tatil çalışması ücretleri eklenmez. Ücret fesih tarihindeki tavanı aşamaz: 1 Temmuz–31 Aralık 2026 için tavan 73.729,87 TL’dir. Tavan içindeki kıdemden yalnızca binde 7,59 damga vergisi kesilir. Ödenmezse önce arabulucuya başvurulur; zamanaşımı beş yıldır.
📅 Son güncelleme: 16 Ekim 2026
Kimler kıdem tazminatı alır?
Kıdem tazminatı, 4857 sayılı Kanun döneminde de yürürlükte kalan 1475 sayılı İş Kanunu m.14’e dayanır. İki şart birlikte aranır: kıdeme esas hizmetin en az bir yıl olması ve sözleşmenin kanunda sayılan bir nedenle sona ermesi. Aynı işverenin farklı işyerlerinde geçen süreler birleştirilir; daha önce kıdem tazminatı ödenen süre yeniden hesaba katılmaz.
Hak doğuran hâller şunlardır: işverenin m.25/II’deki ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık dışındaki bir nedenle feshi (feshin geçersiz olması aranmaz), işçinin m.24’e göre haklı nedenle feshi, muvazzaf askerlik, emeklilik veya yaş dışındaki emeklilik şartlarının tamamlanması, kadın işçinin evlilikten itibaren bir yıl içinde ayrılması ve işçinin ölümü (mirasçılara ödenir). Sebepsiz istifa kıdem hakkı doğurmaz (istifa dilekçesi imzalarsam ne olur).
Giydirilmiş ücret ve 2026 tavanı
Hesapta bordrodaki çıplak brüt ücret değil, düzenli ödenen yan hakların aylık karşılığı eklenmiş giydirilmiş brüt ücret esas alınır. Yıllık ikramiye on ikiye bölünerek eklenir; tek seferlik ödemeler, koruyucu malzeme ve gerçek iş gideri karşılıkları eklenmez. Bir yardımın ayni olması tek başına onu dışlamaz.
| Kalem | Ödeme şekli | Aylık karşılığı |
|---|---|---|
| Çıplak brüt ücret | Aylık | 40.000,00 TL |
| Yemek yardımı | Her ay | 4.000,00 TL |
| Yol yardımı | Her ay | 2.000,00 TL |
| İkramiye | Yılda 2 maaş (80.000 ÷ 12) | 6.666,67 TL |
| Giydirilmiş brüt ücret | 52.666,67 TL |
| Giydirilmiş ücrete eklenir | Giydirilmiş ücrete eklenmez |
|---|---|
| Her ay düzenli ödenen yemek ve yol yardımı | Fazla mesai, hafta tatili ve genel tatil çalışması ücreti |
| Yıllık ikramiyelerin aylık payı | Bir defaya mahsus ödenen jest ikramiye |
| Düzenli prim ve satış primi ortalaması | İş elbisesi, koruyucu malzeme |
| Sürekli sağlanan ayni yardımlar (yakacak, gıda) | Harcırah gibi gerçek iş gideri karşılıkları |
Bu örnekte yalnızca 40.000 TL esas alınırsa işçi her yıl için 12.666,67 TL eksik alır; sekiz yıllık kıdemde fark 100.000 TL’yi aşar.
| Fesih dönemi | Her hizmet yılı için brüt tavan |
|---|---|
| 1 Ocak – 30 Haziran 2026 | 64.948,77 TL |
| 1 Temmuz – 31 Aralık 2026 | 73.729,87 TL |
Tavan ocak ve temmuzda en yüksek devlet memuru katsayısına göre güncellenir; fesih tarihindeki tavan uygulanır, ödeme tarihinde tavanın artması geçmiş fesih için yeni hesap doğurmaz (kıdem tazminatı tavanı 2026).
Hesaplama örnekleri
Tavan altı: 5 yıl 3 ay 15 gün çalışan, giydirilmiş brüt ücreti 50.000 TL olan işçi için 5 × 50.000 = 250.000 TL, 3 ay için 50.000 × 3/12 = 12.500 TL, 15 gün için 50.000 × 15/365 ≈ 2.054 TL; toplam 264.554 TL brüttür. Binde 7,59 damga vergisi 2.007,96 TL olup net 262.546,04 TL ödenir.
Tavan üstü: 10 Eylül 2026’da sözleşmesi feshedilen, 4 yıl çalışmış ve giydirilmiş ücreti 90.000 TL olan işçide tavan esas alınır: 4 × 73.729,87 = 294.919,48 TL brüt; damga vergisi 2.238,44 TL, net 292.681,04 TL. Ücretin tavanı aşan kısmı kanuni kıdeme yansımaz; işveren fazlasını öderse o kısım kıdem tazminatı sayılmaz ve vergilendirilir.
Tavan içindeki kıdemden gelir vergisi ve SGK primi kesilmez. Deneme süresi, yıllık izin, hafta tatili ve bayramlar kıdeme dahildir; ücretsiz izin, uzun rapor ve askerlik dönemleri kendi koşullarına göre ayrıca değerlendirilir.
Ödeme, faiz ve ibraname
Kıdem tazminatı fesihle birlikte derhal ödenmelidir; taksit ancak işçinin yazılı onayıyla yapılabilir. Geç ödemede fesih tarihinden itibaren mevduata uygulanan en yüksek faiz işler. İşverenin sunduğu ibraname tutar kontrol edilmeden imzalanmamalıdır: TBK m.420 uyarınca ibra yazılı olmalı, fesihten en az bir ay sonra yapılmalı, alacak türü ve miktarı açıkça gösterilmeli, ödeme tam ve banka yoluyla yapılmalıdır. Bu şartları taşımayan ibra kesin hükümsüzdür; eksik ödeme belgesi yalnızca ödenen tutar için makbuz sayılabilir.
Ödeme yapılmazsa dava açmadan önce arabulucuya başvurulur; anlaşmanın icra edilebilirliği imza ve gerektiğinde şerh koşullarına bağlıdır. Anlaşma olmazsa iş mahkemesinde alacak davası açılır; son tutanaktan itibaren iki haftalık süre yalnızca işe iadeye özgüdür. Zamanaşımı fesih tarihinden itibaren beş yıldır (2017’den önce on yıldı, eski alacaklarda geçiş hükümleri incelenir); arabuluculuk süresince zamanaşımı durur. Bordrolar, iş sözleşmesi, fesih bildirimi ve SGK hizmet dökümü önceden temin edilmelidir. Bağlantılı konular için işe iade davası ve evlilik nedeniyle kıdem tazminatı yazılarımıza bakabilirsiniz.
Kıdem süresi nasıl belirlenir?
Kıdem, işçinin aynı işverene bağlı olarak çalıştığı toplam süredir. Aynı işverenin farklı işyerlerinde geçen süreler birleştirilir; işyerinin devri hâlinde devreden ve devralan işverende geçen süreler de birlikte hesaba katılır. Alt işveren değiştiği hâlde aynı asıl işverenin işyerinde kesintisiz çalışan işçinin süreleri de çoğu durumda birleştirilir ve asıl işveren alt işverenle birlikte sorumludur. Aralıklı çalışmalarda, önceki dönem için kıdem tazminatı ödenmemiş ve önceki ayrılış kıdem hakkı doğuran bir nedene dayanıyorsa süreler toplanabilir; sebepsiz istifayla sona eren önceki dönem ise hesaba katılmaz.
Örnek: 2019–2021 arasında çalışıp sebepsiz istifa eden, 2022’de aynı işverenin yanında yeniden işe başlayan ve 2026’da işverence çıkarılan işçinin kıdemi yalnızca 2022 sonrasındaki süre üzerinden hesaplanır. İlk dönem işveren feshiyle sona erseydi ve tazminatı ödenmeseydi, iki dönem birleştirilirdi.
İşveren feshinde kıdem tazminatı her zaman ödenir mi?
İşveren feshinde kural olarak kıdem tazminatı ödenir; feshin geçerli veya geçersiz olması bu hakkı etkilemez. Tek önemli istisna, işçinin İş Kanunu m.25/II’deki ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan davranışı nedeniyle (hırsızlık, işverene hakaret, işe devamsızlık gibi) haklı olarak derhal çıkarılmasıdır. Sağlık sebepleri veya zorlayıcı sebeple yapılan fesihlerde kıdem tazminatı ödenir. Bu yüzden işverenin fesih yazısında dayandığı bent ve somut olay doğru belirlenmelidir; m.25/II iddiası ispatlanamazsa kıdem tazminatı ödenir.
İşverenler için riskler ve öneriler
İşveren açısından en sık görülen hata, kıdem tazminatını yalnızca bordrodaki çıplak ücret üzerinden ödemektir. Yan haklar sonradan eklendiğinde fark, fesih tarihinden itibaren en yüksek mevduat faiziyle birlikte istenir ve yargılama giderleri de işverene yüklenir. Bir diğer risk, m.25/II’ye dayanan fesihlerde olayın tutanak, tanık veya kamera kaydıyla belgelenmemesidir; ispat yapılamazsa fesih haklı sayılmaz ve kıdem ile ihbar tazminatı ödenir. Bu nedenle fesih öncesinde ücret yapısı, kıdem süresi ve fesih gerekçesi birlikte gözden geçirilmeli, ödeme banka yoluyla ve kalem kalem gösterilerek yapılmalıdır.
Kıdem tazminatı adım adım nasıl hesaplanır?
| Adım | Ne yapılır? |
|---|---|
| 1. Hak kontrolü | En az bir yıl kıdem ve hak doğuran fesih nedeni olup olmadığına bakılır |
| 2. Süre | İşe giriş ve çıkış tarihleri arasındaki yıl, ay ve gün bulunur |
| 3. Giydirilmiş ücret | Son brüt ücrete düzenli yan haklar ve ikramiyenin aylık payı eklenir |
| 4. Tavan kontrolü | Giydirilmiş ücret fesih tarihindeki tavanla karşılaştırılır, düşük olan alınır |
| 5. Hesap | Ücret × yıl + kesirler için orantılı tutar |
| 6. Kesinti | Yalnızca binde 7,59 damga vergisi düşülür |
İş hukukuna ilişkin diğer rehberler için iş hukuku ana rehberimizdeki konu dizinine bakabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Kıdem tazminatı hesaplama formülü nedir?
Her tam hizmet yılı için giydirilmiş brüt aylık ücret ödenir; artan ay ve günler orantılı eklenir. Ücret fesih tarihindeki tavanı aşamaz.
Hangi tarihteki ücret ve tavan esas alınır?
Fesih tarihindeki son giydirilmiş brüt ücret ve fesih tarihinde geçerli tavan. Ödeme sonradan yapılsa bile yeni tavan uygulanmaz.
Kıdem tazminatından hangi kesintiler yapılır?
Tavan içindeki tutardan yalnızca binde 7,59 damga vergisi kesilir; gelir vergisi ve SGK primi kesilmez.
Kaç yıl çalışınca kıdem tazminatı alınır?
En az bir yıl. Bir yılı dolduran işçi, hak doğuran bir nedenle ayrılırsa tazminat alır.
Fazla mesai ücreti kıdeme eklenir mi?
Hayır. Fazla mesai, hafta tatili ve genel tatil çalışması ücretleri giydirilmiş ücrete eklenmez; ancak bunlar ayrı alacak olarak istenebilir.
İşveren kıdem tazminatını taksitle ödeyebilir mi?
Ancak işçinin yazılı onayıyla. Onay yoksa tazminat fesihle birlikte derhal ödenmelidir.
Geç ödenirse faiz işler mi?
Evet. Fesih tarihinden itibaren mevduata uygulanan en yüksek faiz işler.
Zamanaşımı kaç yıl?
Fesih tarihinden itibaren beş yıldır; arabuluculuk süresince durur.
Sonuç
Kıdem tazminatı, en az bir yıllık kıdem ve hak doğuran bir fesih nedeni varsa, giydirilmiş brüt ücret ve fesih tarihindeki tavan esas alınarak hesaplanır. Yan hakların hesaba katılmaması ve kıdem süresinin yanlış belirlenmesi en sık görülen hatalardır; ödeme yapılmazsa arabuluculuk ve dava yolu beş yıllık zamanaşımı içinde kullanılabilir.
Hukuki Uyarı
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Kıdem tazminatı her dosyada farklı ücret yapısı, çalışma süresi, fesih sebebi ve tavan içerir.
MSR Hukuk Kurucusu | Ankara Avukatı
İhale Hukuku · İş Hukuku · İdare ve Vergi Hukuku · Trafik ve Sigorta Hukuku · Ticaret ve Şirketler Hukuku
📞 0532 709 89 58 | 🌐 msrhukuk.com