14 Ekim 2026 tarihli ve 33400 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Coğrafi Veri İzinleri Yönetmeliği, Ulusal Coğrafi Veri Sorumluluk Matrisi kapsamındaki verileri ticari amaçla toplayan, üreten, paylaşan veya satan gerçek ve tüzel kişilerin izin süreçlerini yeniden düzenledi. İzin, ticari faaliyet başlamadan önce Bakanlığın elektronik altyapısı üzerinden alınır ve bir ila beş yıl süreyle verilir. İzinsiz faaliyet tespit edilirse önce 15 günlük başvuru süresi tanınır; süresinde başvurmayanlara bir yıllık izin bedeli tutarında, yabancılara bunun iki katı tutarında idari para cezası uygulanır. Cezaya karşı tebliğden itibaren bir ay içinde Bakanlığa itiraz edilir, ret hâlinde 30 gün içinde idare mahkemesine başvurulur. Şirket adresinin internet sitesinde paylaşılması ve fatura için adres alınması izinden muaftır; kamu adına yürütülen işler bedelsiz izne tabidir.
📅 Son güncelleme: 16 Ekim 2026
Coğrafi veri izni nedir, kimleri kapsar?
Yönetmeliğin 1, 2 ve 5. maddeleri uyarınca Ulusal Coğrafi Veri Sorumluluk Matrisi kapsamındaki verileri ticari amaçla toplamak, üretmek, paylaşmak veya satmak isteyen gerçek ve tüzel kişiler izin rejimine tabidir. Belirleyici olan, şirketin ticaret sicilindeki faaliyet kodu değil; fiilen yaptığı iş, kullandığı veri teması ve işlemin ticari niteliğidir.
Harita ve ölçüm firmaları, drone ile ortofoto üreten şirketler, altyapı ve enerji şirketleri, mühendislik büroları ve konum tabanlı yazılım geliştiren şirketler faaliyetlerini bu çerçevede incelemelidir. Ancak her konum verisi kullanımı otomatik olarak izne tabi değildir. Önce verinin Sorumluluk Matrisi’ndeki bir temaya girip girmediği, ardından faaliyetin toplama, üretme, paylaşma veya satma niteliği taşıyıp taşımadığı belirlenmelidir.
Yönetmeliğin 5. maddesi, birden fazla şube veya acenteyle çalışan işletmeler için merkez üzerinden tek izin esasını benimser. Her şube için ayrı başvuru gerekmez; ancak izin kapsamının şubelerin faaliyetlerini de içerdiği kontrol edilmelidir.
Muafiyetler ve bedelsiz izin
| Durum | Sonuç | Dayanak |
|---|---|---|
| Fatura düzenlemek için adres bilgisi talep edilmesi | İzin gerekmez | m.6 |
| Merkez, şube ve acente adres ve konumunun şirketin internet sitesinde veya sosyal medyasında paylaşılması | İzin gerekmez | m.6 |
| EPDK dağıtım lisanslı elektrik ve doğal gaz şirketlerinin lisans kapsamındaki faaliyetleri | Elektronik altyapıya kayıt koşuluyla muaf | m.5/6 |
| Kamu kurumları ve kamu tüzel kişileri adına yürütülen faaliyetler | İzin gerekir, bedel alınmaz | m.5/4 |
| Cari yıl içinde ilk kez ticari faaliyete başlayan Türk vatandaşı gerçek kişi ve özel hukuk tüzel kişileri | İzin gerekir, o yıl bedel alınmaz | m.5/5, m.14/9 |
Tablodaki ayrım, “muafiyet” ile “bedelsiz izin” arasındaki farkı gösterir. Muaf faaliyetlerde başvuru yapılmaz. Bedelsiz izin hâllerinde ise başvuru yükümlülüğü aynen devam eder; yalnızca bedel ödenmez. Kamuya hizmet veren veya yeni kurulan bir şirketin “zaten bedel ödemiyorum” diyerek başvuru yapmaması, izinsiz faaliyet sayılır.
Örneklerle kapsam
- Mağaza zinciri: Şubelerinin konumunu internet sitesindeki haritada gösteren bir perakende zinciri izin almak zorunda değildir.
- Doğal gaz dağıtım şirketi: Lisans bölgesindeki şebeke verisini lisans faaliyeti için kullanan şirket, elektronik altyapıya kayıt olmak koşuluyla muaftır. Aynı şirket şebeke verisini bir yazılım şirketine satmaya başlarsa bu faaliyet lisans dışına çıkar ve izin gerektirebilir.
- Kamu ihalesi yüklenicisi: Bir belediye için halihazır harita üreten firma bedelsiz izin almalıdır. Bu çalışmada elde ettiği verileri sonradan özel sektöre satarsa izin bedeli gündeme gelir.
- Yeni kurulan CBS girişimi: Mart 2026’da kurulan ve ilk ticari faaliyetine aynı yıl başlayan şirket 2026 için bedel ödemez, ancak faaliyete başlamadan önce başvurmak zorundadır.
Kamu ihalesi yüklenicileri için ayrıca dikkat
Kamu kurumu adına yürütülen veri toplama, üretme veya paylaşma faaliyetleri için bedelsiz izin alınması, ihaleye teklif veren şirketler açısından iki sonuç doğurur. Birincisi, izin alma yükümlülüğü teklif aşamasında planlanmalı ve iş programına izin sürecinin süresi eklenmelidir. İkincisi, teknik şartnamede verinin mülkiyeti ve kullanım hakları ile şirketin aynı veriyi başka amaçla kullanma imkânı açıkça incelenmelidir. İzin eksikliğinin sözleşmenin ifasına etkisi ise ihale dokümanı ve uygulanabilir kamu ihale mevzuatı çerçevesinde değerlendirilir. Kamu ihalelerinde süreler ve limitler için 2026 eşik değerler ve parasal limitler rehberimize bakabilirsiniz.
Başvuru nasıl yapılır?
Yönetmeliğin 7. maddesi uyarınca başvuru, ticari faaliyet başlamadan önce yetkili kişi tarafından Bakanlığın elektronik altyapısı üzerinden yapılır. Tüzel kişiler için 8. maddede sayılan başlıca belgeler şunlardır:
| Belge veya bilgi | Uygulamada dikkat edilecek nokta |
|---|---|
| Sicil tasdiknamesi | Güncel ortaklık ve temsil bilgilerini yansıtmalı |
| Veri tema ve alt tema bilgileri | Fiilen yapılacak bütün işler eksiksiz gösterilmeli; kapsam dışı tema sonradan yeni başvuru gerektirir |
| Çalışma paftaları ve faaliyet türü | Çalışma alanı bedeli doğrudan etkiler |
| Son hesap dönemine ait vergi beyannamesi | Net satış hasılatı bedel hesabında kullanılır |
| Talep edilen izin süresi | Bir ila beş yıl arasında |
| Elektronik tebligat adresi | Bütün süreler bu adrese yapılan tebligatla başlar |
| Personel ve araç bilgileri | Yeterlilik belgeleri güncel olmalı |
| Veri güvenliği yazılı beyanı | Şirket içi erişim ve saklama politikalarıyla uyumlu olmalı |
Yanlış veya eksik bilgi, sonradan iznin askıya alınması ya da iptali için gerekçe olabilir. Başvurunun sisteme kaydedilmesi, iznin verildiği anlamına gelmez.
Personel yeterliliği
Ülke genelinde veya birden fazla ilde faaliyet gösterecek şirketler, geçerli CBS Uzmanı Seviye 6 mesleki yeterlilik belgesine sahip ya da ilgili CBS yükseköğretim programlarından mezun en az bir personel çalıştırdığını belgelemelidir. Bir il veya daha küçük alandaki faaliyetlerde CBS Operatörü Seviye 4 veya 5 belgesi ya da ilgili bölüm mezuniyeti yeterlidir. Bu personelin işten ayrılması ve yerine yenisinin alınmaması, izin şartının kaybı anlamına gelir; insan kaynakları kayıtları ile izin dosyası bu nedenle eş zamanlı izlenmelidir.
Değerlendirme, ödeme ve izin süresi
| Aşama | Süre | Kaçırılırsa |
|---|---|---|
| Eksik bilgi ve belgenin tamamlanması (m.8/4) | 1 ay | Başvuru geçersiz sayılır |
| Bakanlığın değerlendirme sonucunu bildirmesi (m.9/2) | Başvurudan itibaren 30 gün | Süre aşımı izin verildiği anlamına gelmez |
| İzin bedelinin yatırılması | Onaydan itibaren 15 gün | Başvuru geçersiz hâle gelir |
| Elektronik izin sözleşmesinin kabulü | Bedel ödendikten sonra | İzin süreci tamamlanmaz |
İzin belgesi bir yıldan az, beş yıldan fazla süreli olamaz ve başvurunun onaylandığı tarihte başlar (m.10). Faaliyet konusu veriler, çalışma bölgesi veya izin süresi değişirse yeniden başvuru gerekir. Şirket unvanı veya ortaklar değişirse değişiklik on beş gün içinde ticaret sicili gazetesiyle birlikte Bakanlığa bildirilir; Bakanlık iznin devamına veya iptaline karar verir. İzin belgeleri üçüncü kişilere devredilemez; bu nedenle şirket birleşmeleri ve hisse devirlerinde izin durumu ayrıca planlanmalıdır.
İzin bedeli nasıl hesaplanır?
Yönetmeliğin 14. maddesine göre Türk vatandaşı gerçek kişiler ve özel hukuk tüzel kişileri için izin bedeli dört değişkene bağlıdır: coğrafi veri teması sayısı, çalışma alanı, izin süresi ve son hesap dönemindeki net satış hasılatı. Bu değişkenlere 7221 sayılı Kanun’a ekli cetvellerdeki katsayılar ve yıllık güncellenen izin katsayısı bedeli uygulanır. Yönetmelikte 2024 yılı için 1.750 TL temel katsayı yer alır; bu tutar 2026 için doğrudan kullanılamaz, Bakanlığın güncel yıllık birim fiyatı esas alınmalıdır.
Yabancı gerçek ve tüzel kişiler için hesap farklıdır: izin katsayısı bedelinin 1.250 katı, süre katsayısıyla çarpılır (m.14/7). Türkiye’de coğrafi veri faaliyetine başlamayı planlayan yabancı yatırımcıların bu farkı yatırım maliyetine baştan eklemesi gerekir.
Bedel dört değişkene bağlı olduğundan, tahakkuk ettirilen bedele itirazda her değişken ayrı ayrı kontrol edilmelidir: başvuruda gösterilenden fazla tema mı hesaba katılmış, çalışma alanı doğru pafta sayısıyla mı belirlenmiş, satış hasılatı doğru beyannameden mi alınmış, süre katsayısı talep edilen süreye mi uygulanmış.
Faaliyet sırasında süren yükümlülükler
| Yükümlülük | Süre | Dayanak |
|---|---|---|
| Faaliyet raporunun elektronik altyapıya sunulması | Her 12 ayda bir | m.13 |
| Metaverinin kaydedilmesi | İzin başlangıcından itibaren her 12 ayda bir | m.13 |
| Afet ve acil durumda talep edilen verilerin bedelsiz paylaşılması | Bakanlığın talebine göre | m.13 |
| Faaliyetin sona ermesi, ortak, iletişim, araç ve personel değişikliklerinin bildirilmesi | 15 gün | m.16 |
Bazı veri paylaşımı yükümlülükleri izin süresinin bitiminden sonra da devam edebilir. Kişisel veri içeren kayıtlarda ayrıca KVKK yükümlülükleri gözetilmelidir; örneğin saha çalışmasında çekilen görüntülerde kişilerin veya araç plakalarının tanınabilir olması, coğrafi veri izninden bağımsız olarak kişisel veri işleme kurallarını devreye sokar.
İzinsiz faaliyette idari para cezası
Yönetmeliğin 15. maddesi kademeli bir yaptırım sistemi öngörür. İzinsiz faaliyet tespit edildiğinde ilgiliye önce, tebliğden itibaren 15 gün içinde izin başvurusu yapması için süre verilir. Bu süre içinde başvurmayan Türk vatandaşı gerçek kişiler ve özel hukuk tüzel kişileri hakkında tespit yılındaki bir yıllık en yüksek izin bedeli tutarında, yabancı gerçek ve tüzel kişiler hakkında ise bir yıllık izin bedelinin iki katı tutarında idari para cezası uygulanır.
| Aşama | Süre | Sonuç |
|---|---|---|
| İzinsiz faaliyet tespitinin tebliği | 15 gün içinde izin başvurusu | Başvuru yapılırsa ceza aşamasına geçilmez |
| İdari para cezasının tebliği | 1 ay içinde ödeme veya Bakanlığa itiraz | Bu sürede ödemede %25 indirim |
| İtirazın reddinin tebliği | 30 gün içinde idare mahkemesine başvuru | Mahkeme kararı kesindir |
| Cezanın tahakkukundan itibaren | 60 gün içinde izin başvurusu | Yapılmazsa ilk izin başvurusunda bedel iki kat uygulanır |
Takvim örneği: İdari para cezası 16 Kasım 2026 Pazartesi günü şirketin elektronik tebligat adresine tebliğ edilmiş olsun. Şirket 16 Aralık 2026’ya kadar ya %25 indirimle ödeme yapabilir ya da Bakanlığa itiraz edebilir. Aynı tarihten itibaren 60 günlük süre de işlemeye başlar; şirket en geç 15 Ocak 2027’de izin başvurusu yapmazsa ilk izninde bedel iki katına çıkar. İtirazın reddi 7 Ocak 2027’de tebliğ edilirse 30 günlük dava süresi 6 Şubat 2027 Cumartesi gününe denk geldiğinden, ilk iş günü olan 8 Şubat 2027 Pazartesi günü sona erer. Görüldüğü gibi ödeme, itiraz, izin başvurusu ve dava süreleri birbirinden bağımsız işler; birini beklemek diğerini durdurmaz.
Ceza, izin yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Cezayı ödeyip izin başvurusunu erteleyen şirket, hem faaliyete izinsiz devam etmiş olur hem de 60 günlük süre geçtiğinde iki kat izin bedeli riskiyle karşılaşır. Süresinde ödenmeyen ve kesinleşen cezalar 6183 sayılı Kanun uyarınca vergi dairesince tahsil edilir.
Cezaya itirazda incelenecek noktalar
- Faaliyetin gerçekten izin gerektirip gerektirmediği; muafiyet veya bedelsiz izin kapsamında kalıp kalmadığı,
- 15 günlük başvuru süresinin usulüne uygun bir tebliğle tanınıp tanınmadığı,
- Ceza tutarının tespit yılındaki bedele göre ve doğru değişkenlerle hesaplanıp hesaplanmadığı,
- Şirketin yerli veya yabancı statüsünün doğru belirlenip belirlenmediği.
Bu yaptırım için başvuru yolu Yönetmelikte özel olarak düzenlenmiştir: önce Bakanlığa itiraz, ret hâlinde idare mahkemesi. Kabahatler Kanunu’ndaki genel sulh ceza hâkimliği yolu bu ceza için uygulanmaz.
İznin askıya alınması ve iptali
Yönetmeliğin 11. maddesine göre izin; izin sözleşmesindeki yükümlülüklerin yerine getirilmemesi, başvuru belgelerinde eksik veya yanlış bilgi tespiti, yeterlilik belgelerindeki değişikliklerin sisteme işlenmemesi ve denetimlerde uygunluk şartlarının kaybedilmesi hâllerinde askıya alınır. İznin yeniden etkin hâle getirilmesi için 60 gün süre verilir. Askıda geçen süre izin belgesinin bitiş tarihini uzatmaz; beş yıllık iznin dört ayı askıda geçerse o dört ay kaybedilmiş olur.
Yönetmeliğin 12. maddesi ise askı süresinde eksikliklerin giderilmemesi, uygunluk şartlarının kaybı ve izin kapsamındaki belge ve ekipmanın mevzuata aykırı kullanımı gibi hâllerde iznin iptalini düzenler. İptal hâlinde ödenen izin bedeli iade edilmez. Askıya alma ve iptal kararları idari işlemdir; idare mahkemesinde iptal davasına konu edilebilir. Dava açılması işlemin uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz; 2577 sayılı Kanun’un 27. maddesindeki şartlarla yürütmenin durdurulması ayrıca istenmelidir. Faaliyetin durması şirketin sözleşmelerini doğrudan etkileyeceğinden, yürütmeyi durdurma talebinde telafisi güç zarar somut olarak gösterilmelidir.
Eski izin belgeleri geçerli mi?
Yeni Yönetmeliğin 19. maddesi, 10 Şubat 2021 tarihli Coğrafi Veri İzinleri Yönetmeliği ile Coğrafi Veri Lisans Yönetmeliği’ni yürürlükten kaldırmıştır. Geçici 1. madde, önceki düzenlemelere göre verilmiş izin ve lisans belgelerinin verildikleri süre sonuna kadar geçerli olduğunu belirtir. Eski belge yalnızca yeni Yönetmelik yayımlandığı için geçersiz hâle gelmez. Ancak belgenin kapsamı dışındaki yeni bir veri teması, yeni bir çalışma bölgesi veya süresi dolan bir izin için yeni kurallara göre başvuru yapılmalıdır.
Şirketler için kontrol listesi
- Faaliyeti tanımlayın: Hangi coğrafi verilerin hangi ticari amaçla toplandığını, üretildiğini, paylaşıldığını veya satıldığını yazılı olarak belirleyin.
- Muafiyeti kontrol edin: Faaliyetin 5. ve 6. maddelerdeki muafiyet veya bedelsiz izin kapsamına girip girmediğini değerlendirin.
- Başvuru dosyasını hazırlayın: 8. maddedeki belgeleri, özellikle veri temalarını ve personel yeterliliğini eksiksiz toplayın.
- Süreleri takvime işleyin: Eksik belge için 1 ay, bedel ödemesi için 15 gün, değişiklik bildirimleri için 15 gün.
- Yıllık yükümlülükleri planlayın: Faaliyet raporu ve metaveri kaydı her 12 ayda bir yapılmalıdır.
- Yaptırım tebliğinde hızlı hareket edin: 15 günlük başvuru, 1 aylık itiraz ve 60 günlük izin başvurusu sürelerini aynı gün hesaplayın.
Sık yapılan hatalar
Coğrafi veri izninde en sık yapılan hata, kamu adına iş yapan veya yeni kurulan şirketin “bedel ödemiyorum” düşüncesiyle başvuru yapmamasıdır; bedelsiz izin hâllerinde başvuru yükümlülüğü devam eder. Başvuruda fiilen yapılacak bütün veri temalarını göstermemek, izin bedelinde Yönetmelikteki 2024 temel katsayısını 2026 için doğrudan kullanmak ve CBS yeterlilik belgeli personelin ayrılmasını izin dosyasına yansıtmamak da sık görülür. Cezayı ödeyip izin başvurusunu ertelemek 60 günlük süre sonunda iki kat izin bedeline yol açar; cezaya karşı Kabahatler Kanunu’ndaki sulh ceza yoluna başvurmak ise yanlış merci seçimidir. Unvan veya ortak değişikliğini 15 gün içinde bildirmemek ve izin belgesini hisse devri veya birleşmede devredilebilir sanmak da iznin askıya alınması ya da iptaliyle sonuçlanabilir.
İdari para cezaları, izin ve ruhsat işlemleri ile idari davalara ilişkin diğer rehberler için İdare ve Vergi Hukuku hizmet alanına bakabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Coğrafi veri izni hangi şirketler için zorunludur?
Ulusal Coğrafi Veri Sorumluluk Matrisi kapsamındaki verileri ticari amaçla toplayan, üreten, paylaşan veya satan gerçek ve tüzel kişiler için, Yönetmelikteki muafiyetler saklı kalmak üzere zorunludur.
Şirketin adresini web sitesinde paylaşmak izin gerektirir mi?
Hayır. Merkez, şube ve acente adres ve konumlarının şirketin kendi internet sitesinde veya sosyal medyasında paylaşılması Yönetmeliğin 6. maddesiyle muaf tutulmuştur.
Kamu kurumuna iş yapıyorum, izin almam gerekir mi?
Evet. Kamu adına yürütülen faaliyetler için izin alınır, ancak bedel ödenmez. Bu verileri sonradan ticari olarak kullanırsanız bedel gündeme gelir.
Yeni kurulan şirket izin bedeli öder mi?
İlk kez ticari faaliyete başladığı yıl, koşulları taşıyan yerli kişi ve şirketler bedelden muaftır; izin alma yükümlülüğü devam eder.
İzin kaç yıllık alınır?
Bir ila beş yıl arasında düzenlenir ve başvurunun onaylandığı tarihte başlar.
İzinsiz faaliyette doğrudan ceza kesilir mi?
Hayır. Önce tebliğden itibaren 15 günlük izin başvurusu süresi verilir; bu sürede başvurulmazsa ceza uygulanır.
İdari para cezasına itiraz süresi kaç gündür?
Tebliğden itibaren bir ay içinde Bakanlığa itiraz edilir; ret kararının tebliğinden itibaren 30 gün içinde idare mahkemesine başvurulur. Mahkeme kararı kesindir.
Ceza ödenince izin almak gerekir mi?
Evet. Ceza izin yükümlülüğünü kaldırmaz; tahakkuktan itibaren 60 gün içinde başvurulmazsa ilk izinde bedel iki kat uygulanır.
İzin iptal edilirse ne yapılabilir?
İptal kararı idari işlemdir; idare mahkemesinde iptal davası açılabilir ve şartları varsa yürütmenin durdurulması istenebilir.
Sonuç
14 Ekim 2026 tarihli Coğrafi Veri İzinleri Yönetmeliği, Sorumluluk Matrisi kapsamındaki verileri ticari amaçla toplayan, üreten, paylaşan veya satan gerçek ve tüzel kişilerin faaliyete başlamadan önce bir ila beş yıllık izin almasını zorunlu kılar. Adres paylaşımı gibi bazı hâller muaf, kamu adına yürütülen işler ise bedelsiz izne tabidir. İzinsiz faaliyette önce 15 günlük başvuru süresi tanınır; başvurulmazsa bir yıllık izin bedeli tutarında idari para cezası uygulanır ve ceza izin yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Şirketler faaliyetlerini veri teması bazında tanımlamalı, başvuru dosyasını eksiksiz hazırlamalı ve itiraz, ödeme ve izin başvurusu sürelerini aynı gün takvime işlemelidir.
Hukuki Uyarı
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. İzin yükümlülüğü, bedel ve yaptırımlar; veri temasına, faaliyetin niteliğine, çalışma alanına ve şirketin statüsüne göre değişir. Somut başvuru, itiraz ve dava için güncel mevzuat ve tebliğ edilen işlemin tam metni birlikte değerlendirilmelidir.
MSR Hukuk Kurucusu | Ankara Avukatı
İhale Hukuku · İş Hukuku · İdare ve Vergi Hukuku · Trafik ve Sigorta Hukuku · Ticaret ve Şirketler Hukuku
📞 0532 709 89 58 | 🌐 msrhukuk.com