6183 sayılı Kanun’un 48. maddesi, kamu borcunun vadesinde ödenmesi veya cebren tahsili borçluyu çok zor duruma düşürecekse, vergi borcunun faiz ve gerektiğinde teminat karşılığında tecil edilip taksitlendirilmesine imkân verir. 2026 değişiklikleriyle genel azami tecil süresi 36 aydan 72 aya çıkarıldı, teminatsız tecil sınırı 13 Haziran 2026’dan itibaren 10 milyon TL’ye yükseltildi; genel tecil faizi ise yıllık %39’dur. Ancak tecil otomatik bir hak değildir: KDV’de azami süre 6 aydır, bazı vergiler hiç tecil edilemez ve başvuru tek başına mevcut hacizleri kaldırmaz.
📅 Son güncelleme: 16 Ekim 2026
6183 m.48 tecil nedir?
Tecil, vadesi geçmiş kamu borcunun silinmesi veya yapılandırma kanunlarındaki gibi yeniden hesaplanması değildir. Borcun, tahsil dairesince uygun görülen ödeme planına bağlanarak belirli bir süre ertelenmesi ve taksitlendirilmesidir; tecil süresince tecil faizi uygulanır. Tecil, sürekli yürürlükte olan bir mekanizmadır ve özel bir yapılandırma kanunu çıkmasını gerektirmez. Bu nedenle “yapılandırma beklemek” ile m.48 tecilinden yararlanmak aynı hukuki tercih değildir; yapılandırma fer’ilerin hesabı ve katsayılar bakımından farklı sonuçlar doğurur.
2026’da tecilin temel rakamları
| Konu | Güncel durum |
|---|---|
| Genel azami süre | 72 ay (7582 sayılı Kanunla, 4 Haziran 2026’dan itibaren) |
| KDV | Başvuru tarihinden itibaren azami 6 ay |
| 7440 s.K. m.10/27 ek vergi, 7456 s.K. m.1 ek MTV | Azami 12 ay |
| Teminatsız tecil sınırı | 10.000.000 TL (11414 sayılı CBK, 13 Haziran 2026) |
| 10 milyon TL’yi aşan borçta teminat | Aşan kısmın yarısı |
| Genel tecil faizi | Yıllık %39 (13 Kasım 2025’ten itibaren) |
Haziran 2026’da Tahsilat Genel Tebliği (Seri:B Sıra No:20) ile belirli şartları taşıyan ve 31 Ağustos 2026’ya kadar başvuranlara yıllık %29 oranlı özel bir imkân tanınmıştı. Bu başvuru süresi sona erdiğinden yeni başvurular eski özel faiz avantajından yararlanamaz; başvuru tarihindeki oran ayrıca kontrol edilmelidir.
Tecil için hangi şartlar aranır?
Tecilin merkezinde “çok zor durum” ölçütü vardır. İdare yalnız borcun yüksekliğine değil; borçlunun ödeme gücüne, likiditesine ve borcun olağan ödeme akışı içinde karşılanıp karşılanamayacağına bakar. Bu nedenle başvuruda bilanço, gelir tablosu, banka ve borç bilgileri ile önerilen planın sürdürülebilir olduğunu gösteren veriler sunulmalıdır. Bunun yanında borçlunun iyi niyetli olması, borcun tecil edilebilir nitelikte bulunması, gerekiyorsa teminat gösterilmesi ve planına uyulması aranır. 72 ay bir üst sınırdır; mali duruma göre daha kısa plan belirlenebilir.
Hangi borçlar tecil edilemez veya kısa süreye tabidir?
GİB’in güncel açıklamasına göre geçici vergi, ÖTV, banka ve sigorta muameleleri vergisi, özel iletişim vergisi ile bazı harç, fon ve paylar genel tecil kapsamı dışında kalabilir; kamu ihalelerine ilişkin karar ve sözleşmelerden doğan bazı damga vergileri için de özel düzenleme vardır. KDV’de süre 6 ay, belirli ek vergi ve ek MTV’de 12 aydır. Bu yüzden toplam borç tek bir 72 aylık çizelgeye bölünmemeli; interaktif borç listesindeki kalemler tek tek ayrıştırılmalıdır.
Örnek: Bir şirketin aynı vergi dairesinde 1.800.000 TL kurumlar vergisi, 600.000 TL KDV ve 150.000 TL geçici vergi borcu bulunsun. Kurumlar vergisi koşullar uygunsa 72 aya kadar taksitlendirilebilir; KDV en fazla 6 aya yayılabilir; geçici vergi ise genel tecil kapsamı dışında kaldığından ayrıca ödenmesi gerekir. Toplam 2.550.000 TL’yi 72 eşit taksite bölen bir plan gerçekçi değildir.
Teminat nasıl hesaplanır?
13 Haziran 2026’dan itibaren aynı tahsil dairesince tecil edilecek toplam borç 10.000.000 TL’yi aşmıyorsa genel kural olarak teminat aranmaz. Aşarsa aşan kısmın yarısı kadar teminat istenir. Örneğin 18.000.000 TL’lik borçta aşan kısım 8.000.000 TL, istenecek teminat 4.000.000 TL’dir. Kabul edilen teminatlar arasında para, belirli nitelikteki banka teminat mektupları ve kefalet senetleri, devlet iç borçlanma senetleri ile şartları taşıyan menkul ve gayrimenkuller bulunur; teminatın niteliği ve kabul edilebilirliği somut dosyada ayrıca incelenir.
Taksit hesabı nasıl oluşur? Örnek
Bir esnafın 1.200.000 TL gelir vergisi borcu 36 ay vadeyle teciline karar verilmiş olsun. Anaparaya düşen aylık tutar yaklaşık 33.333 TL’dir. Tecil faizi yıllık %39 olduğundan her taksite, tecil başlangıcından ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz eklenir; bu nedenle ilk taksitler daha düşük, sonraki taksitler daha yüksek faiz içerir. Örneğin 12. ayın taksitine eklenen faiz kabaca 33.333 × %39 × 12/12 ≈ 13.000 TL olur. Borçlu ödeme gücü arttığında kalan taksitleri erken ödeyerek faiz yükünü azaltabilir. Kesin tutarlar tahsil dairesinin düzenlediği ödeme planından takip edilmelidir.
Örnek 2 – Reddedilen tecil talebi: Yüksek nakit varlığı ve düzenli kârı bulunan bir şirketin 72 ay tecil talebi, “çok zor durum” şartı gösterilemediği için reddedilmiştir. Şirket, yeni sipariş yatırımları nedeniyle likidite sıkıntısı yaşadığını nakit akış tablosu ve banka kredi yazılarıyla belgeleyerek daha kısa vadeli yeni bir talepte bulunabilir; ret işlemine karşı idari yargı yolu da değerlendirilebilir.
Başvuru nasıl yapılır, cebri takip durur mu?
Vergi dairesine olan borçlar için başvuru, Dijital Vergi Dairesindeki “Taksitlendirme/Tecil Talep İşlemleri (6183 S.K. 48. Md. Kapsamında)” menüsünden veya tecil talep formuyla yetkili vergi dairesine yapılır. Başvuru öncesinde her kalemin vadesi ve kesinleşme durumu, ödeme emri veya haciz bulunup bulunmadığı, daha önce ihlal edilmiş bir tecil olup olmadığı kontrol edilmelidir.
Tecil talebi ile tecil kararı ayrı şeylerdir. Başvuru yapılması borcun taksitlendirildiği veya hacizlerin kalktığı anlamına gelmez; idarenin talebi kabul etmesi ve şartları belirlemesi gerekir. Daha önce konulmuş e-haciz, tecil kararı, teminat ve ilk taksitle birlikte değerlendirilir; plana başlanması her hesaptaki blokeyi kendiliğinden çözmez ve haczin kaldırılması veya borçla orantılı sınırlandırılması için ayrıca başvurulmalıdır. Bu konu e-haciz nasıl kaldırılır rehberimizde ele alınmaktadır.
Erken ödeme, ihlal ve ihale yeterliği
Tecil faizi başlangıç tarihinden fiilî ödeme tarihine kadar hesaplanır; taksitler vadeden önce ödenebilir ve bu durumda faiz ödeme tarihine göre hesaplanır. Ödeme gücü sonradan artan borçlu için erken kapatma faiz yükünü azaltır.
Ödeme planına uyulmazsa tecil bozulur ve kamu alacağı cebren takip edilebilir hâle gelir. Ödeme emri tebliğ edilmişse 15 günlük dava süresi ayrıca önem taşır; bu konuda ödeme emrine itiraz rehberimize bakılabilir.
Kamu ihalelerinde 4734 sayılı Kanun m.10’daki kesinleşmiş vergi ve SGK borcu yeterliği bakımından tecil talebinde bulunmak, tecilin kabul edilmiş olması ve vadesi gelen taksitlerin düzenli ödenmesi farklı durumlardır; ihale tarihindeki resmî sorgu ve geçerli tecil belgesi birlikte kontrol edilmelidir. Vergi borcu ile SGK borcu aynı kararla taksitlendirilmez; SGK tarafı için SGK e-Borcu Yoktur ve yapılandırılmış borcun ihaleye etkisi yazımıza bakılabilir.
Adım adım: 6183 m.48 tecil başvurusu
- İnteraktif vergi dairesinden güncel borç dökümünü alın ve her kalemin türünü, vadesini ve kesinleşme durumunu ayrıştırın.
- Tecil edilemeyen kalemleri (geçici vergi, ÖTV gibi) ve kısa süreye tabi kalemleri (KDV 6 ay, belirli ek vergiler 12 ay) belirleyin.
- “Çok zor durum” şartını gösterecek bilanço, gelir tablosu, nakit akışı, banka ve borç bilgilerini hazırlayın.
- Aynı tahsil dairesindeki toplam borç 10.000.000 TL’yi aşıyorsa aşan kısmın yarısı kadar teminatı önceden planlayın.
- Ödeme gücünüze uygun, sürdürülebilir bir vade önerin; 72 ayın üst sınır olduğunu unutmayın.
- Başvuruyu Dijital Vergi Dairesindeki tecil menüsünden veya tecil talep formuyla yetkili vergi dairesine yapın.
- Tecil kararı çıkınca mevcut hacizlerin kaldırılması veya borçla orantılı sınırlandırılması için ayrıca başvurun.
- Taksitleri vadesinde ödeyin; ödeme gücü artarsa kalan taksitleri erken kapatarak faiz yükünü azaltın.
Sık yapılan hatalar
Tecil başvurusunda en sık yapılan hata, tüm borcu tek kalem gibi 72 aya bölmeye çalışmak ve KDV’deki 6 aylık sınırı ya da tecil edilemeyen kalemleri gözden kaçırmaktır. Başvuru yapıldığı anda hacizlerin kalktığını veya borcun taksitlendirildiğini sanmak, “çok zor durum” şartını belgelerle göstermeden yalnız borcun yüksekliğine dayanmak ve 31 Ağustos 2026’da sona eren %29’luk özel faiz imkânının hâlâ geçerli olduğunu düşünmek de sık görülür. Taksiti geciktirerek tecili bozmak, gelen ödeme emrine karşı 15 günlük dava süresini kaçırmak ve ihale yeterliği bakımından tecil talebini tecil kararıyla eş tutmak ise ciddi hak ve iş kayıplarına yol açabilir.
Sık Sorulan Sorular
6183 m.48 bir vergi affı mıdır?
Hayır. Tecil borcu ortadan kaldırmaz; uygun görülen süre içinde faizle ödenmesini sağlar.
Her başvuruda 72 ay verilir mi?
Hayır. 72 ay kanuni üst sınırdır; KDV’de 6, bazı ek vergilerde 12 ay uygulanır ve fiilî vade mali duruma göre belirlenir.
10 milyon TL altındaki borçta teminat gerekir mi?
Genel kural olarak hayır. 10 milyon TL’yi aşan borçta aşan kısmın yarısı kadar teminat istenir.
Tecil faizi 2026’da ne kadar?
Genel tecil faizi yıllık %39’dur. 31 Ağustos 2026’da sona eren %29’luk özel imkân yeni başvurulara uygulanmaz.
Tecil başvurusu e-haczi kaldırır mı?
Kendiliğinden kaldırmaz; tecil kararı ve teminat durumuna göre ayrıca başvuru yapılmalıdır.
Taksitlerden birini geciktirirsem ne olur?
Ödeme planına uyulmaması tecili bozar ve kalan borç cebren takip edilebilir hâle gelir. Gecikme ihtimali varsa vade gelmeden tahsil dairesiyle yazılı olarak görüşülmelidir.
Tecil talebi reddedilirse ne yapılabilir?
Mali durumu daha ayrıntılı belgeleyen yeni bir talepte bulunulabilir veya ret işlemine karşı idari yargıda dava açılması değerlendirilebilir.
Sonuç
6183 m.48 tecili, vergi borcunu silmeden çok zor durumdaki borçluya 72 aya kadar faizli taksit imkânı sağlar; ancak KDV’de 6, bazı ek vergilerde 12 aylık sınır ve tecil edilemeyen kalemler ayrıca gözetilmelidir. 10 milyon TL’ye kadar borçta teminat aranmaz, aşan kısmın yarısı kadar teminat istenir ve genel tecil faizi yıllık %39’dur. Başvuru tek başına hacizleri kaldırmaz; mali durum belgelerle ortaya konmalı, plana düzenli uyulmalı ve gerekirse hacizlerin kaldırılması ayrıca talep edilmelidir.
Vergi cezası, inceleme, dava ve tahsilat aşamalarındaki diğer rehberler için vergi ceza ihbarnamesi ana rehberimizdeki konu dizinine bakabilirsiniz.
Hukuki Uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Tecil şartları; borcun türüne, vadesine, tutarına, borçlunun mali durumuna, mevcut hacizlere ve başvuru tarihinde yürürlükte bulunan faiz ve idari düzenlemelere göre değişebilir. Başvuru öncesinde güncel borç dökümü ve tahsil dosyası birlikte değerlendirilmelidir.
MSR Hukuk Kurucusu | Ankara Avukatı
İhale Hukuku · İş Hukuku · İdare ve Vergi Hukuku · Trafik ve Sigorta Hukuku · Ticaret ve Şirketler Hukuku
📞 0532 709 89 58 | 🌐 msrhukuk.com